Verhoogde instroom vluchtelingen laat zich voelen in Vlaamse onderwijs

De verhoogde instroom van het aantal vluchtelingen in ons land laat zich meer en meer voelen in het Vlaamse onderwijslandschap. Uit voorlopige cijfers van minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) blijkt dat het aantal anderstalige nieuwkomers in de scholen toeneemt. Er zijn maatregelen om de scholen extra te ondersteunen en om de regels voor het onthaalonderwijs (OKAN) te versoepelen. Ook een uitbreiding van het OKAN-onderwijs ligt op tafel. Dat blijkt na een discussie in het Vlaams Parlement.

Vlaanderen bereidt zich al een tijdje voor op de impact van de vluchtelingencrisis op het onderwijslandschap. Minister van Onderwijs Crevits voerde eerder al overleg met de onderwijskoepels, de VVSG, Fedasil en het Rode Kruis. Er zijn ook al maatregelen voorzien, gaande van middelen voor mobiele units tot een geplande versoepeling van de regels voor onthaalonderwijs voor anderstalige nieuwkomers in het secundair onderwijs.

Volgens Crevits is het wel nog wachten op gedetailleerde cijfers om gerichter maatregelen te kunnen nemen, maar voorlopige cijfers tonen al een eerste stijging van het aantal anderstalige nieuwkomers op de schoolbanken (al blijven de cijfers voorlopig wel onder het niveau van 2011-2012 liggen). In het secundair onderwijs waren er op 1 oktober 2015 2.472 leerlingen ingeschreven voor OKAN-onderwijs. Dat zijn er 439 meer dan op 1 oktober 2014. In het basisonderwijs waren er op 1 oktober 2015 ook (minstens) 219 extra anderstalige nieuwkomers in vergelijking met vorig jaar (1.743 in plaats van 1.524). En dat is volgens de minister dan nog een onderregistratie.

Ook de -5-jarigen zitten niet in de cijfers omdat voor hen nog geen OKAN-onderwijs voorzien is. Daar willen CD&V en Open VLD (en ook oppositiepartij Groen) graag verandering in brengen. Zoals de krant De Tijd schrijft ligt de bal in het kamp van N-VA. Daar ligt de kwestie gevoelig. "Moeten we echt het onderscheid maken tussen kinderen van vluchtelingen en andere kinderen die hier al een paar jaar wonen?", vraagt Kris Van Dijck zich af in De Tijd. Tegelijk wil ook hij zo snel mogelijk een oplossing. "We erkennen allemaal de problemen."

"Overleg met Francken is nodig"

Vlaams Parlementslid Elisabeth Meuleman (Groen) dringt bij minister Crevits ook aan op overleg met federaal staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA), met name over de doorverwijzing naar lokale opvanginitiatieven (LOI's) en de spreiding. Volgens haar verblijven er nog veel te veel gezinnen met kinderen in collectieve opvangcentra. "Voor Vlaanderen alleen gaat het om 141 kleuters, 233 kinderen voor de lagere school en 574 12- tot 15-jarigen. Wat het doorsturen van die gezinnen en de spreiding betreft, schieten we dus nog duidelijk tekort", aldus Meuleman.

Meuleman verwijst ook naar een presentatie van het Rode Kruis Vlaanderen waaruit blijkt dat in de buurt van verschillende collectieve opvangvoorzieningen problemen voor het onderwijs dreigen. Zo wordt over Sint-Niklaas (Westakkers) gezegd dat het "niet evident" zal zijn om in het bestaande lager onderwijs plaats te voorzien. Bij Leopoldsburg staan de woorden "problematisch!" en "te weinig plaatsen beschikbaar".

Ook het leerlingenvervoer blijkt op verschillende plaatsen een probleem. Volgens minister Crevits is dat vervoer een federale kwestie, maar wordt daar samen met het kabinet-Francken naar een oplossing gezocht.