"Turkije moet niet meer doen in de vluchtelingencrisis"

Volgens minister van Ontwikkelingssamenwerking Alexander De Croo (Open VLD) doet Turkije al enorm veel inspanningen in de huidige vluchtelingencrisis. "De vraag is niet of Turkije meer moet doen. Wij moeten meer met Turkije spreken." De minister begrijpt ook de achterdocht van de Turkse regering over het steunplan van de EU om de crisis in Turkije zelf aan te pakken.

Gisteren kondigde de EU-top in Brussel een breed steunpakket uit voor Turkije in de hoop om de vluchtelingenstroom via dat land af te remmen. Maar de Turkse regering vindt dat steunplan "onaanvaardbaar".

Wellicht voor een stuk verkiezingspraat, want de Turken trekken op 1 november naar de stembus in wellicht de belangrijkste verkiezingen in de recente geschiedenis van het land. De Croo vindt echter dat Ankara wel degelijk deels een punt heeft bij hun twijfel over de Europese steun.

"Zij zien Europa ruziën over een intern probleem van 400.000 vluchtelingen. Turkije heeft er intussen vijf keer meer opgenomen", aldus De Croo in "De afspraak" op Canvas.

"In Istanbul zitten haast meer vluchtelingen dan in de hele EU"

In Turkije zitten om en bij de twee miljoen Syrische vluchtelingen. Een veelvoud van het aantal vluchtelingen in alle Europese lidstaten.

Een klein deel van die vluchtelingen, zo'n 220.000 mensen, wordt opgevangen in kampen. De Croo bezocht deze week het vluchtelingenkamp Nizip, in het zuiden van Turkije. Daar verblijven zo'n 10.000 Syriërs.

"Zo'n kamp straalt enorm veel uitzichtloosheid", getuigt hij. "Het is iets waar niemand van droomt, maar veel beter kan het wel nooit worden. Ze hebben relatief goede voorzieningen; sanitair, scholen, bibliotheken...Maar mensen kunnen er niet weg. De dubbele prikkeldraad en de militaire bewaking staan er rond."

Ook VRT-journaliste Inge Vrancken (zie kleine foto) reisde mee naar het kamp. Zij ziet een groot probleem bij de vele vluchtelingen die niet in een kamp terechtkomen. "Er zitten ongelooflijk veel vluchtelingen in Turkije en alle kampen zitten vol. Naar schatting 1,8 miljoen vluchtelingen dolen gewoon rond in Turkije en moeten zien te overleven. Zij dreigen in handen te vallen van de maffia, prostitutie, kinderarbeid. Daar gebeuren de meest verschrikkelijke dingen en dat blijft allemaal onder de radar."

Vluchtelingen in de regio opvangen

Minister De Croo is er tegelijk wel van overtuigd dat het beter is om de vluchtelingen effectief in de regio zelf op te vangen: in Turkije, Libanon en Syrië. "Essentieel is dat de meeste vluchtelingen daar gewoon terug willen naar hun land. De juiste aanpak is dan de mensen op te vangen in de regio zelf."

De Croo trekt daarvoor extra middelen uit en vindt dat ook internationale instellingen zoals de Wereldbank middelen moeten inzetten. "Want de landen kunnen de opvang niet alleen aan. We moeten hen een ander statuut geven. We moeten evolueren naar een soort internationale ontwikkelingshulp."

De minister vindt dat er in het algemeen meer moet gepraat worden met Turkije. "Over veiligheid en migratie..."  En wat met de persvrijheid, waarmee de Turkse overheid - op zijn zachtst gezegd - soms een loopje neemt? "Ook mensenrechten moeten besproken worden. Maar we doen dat beter onder vier ogen, eerder dan grote verklaringen af te leggen", aldus Alexander De Croo.