Actrice Dora van der Groen (88) is overleden

Dora van der Groen is zondag op 88-jarige leeftijd overleden. Dat meldt haar familie. Ze was een van de grootste actrices van ons land. Ze acteerde korte tijd in het theater, gaf daarna toneelles en regisseerde ook. Maar ze is vooral bekend door haar lange carrière bij de televisie en in de film.
© VRT

Dora van der Groen wordt op 10 maart 1927 geboren in een muzikale familie, haar vader was cellist in de opera. Op haar 16e kiest ze al resoluut voor theater. In 1946 is ze bij de Studio van het Nationaal Toneel een van de eerste studenten van Herman Teirlinck.

Haar carrière begint bij de Koninklijke Nederlandse Schouwburg in Antwerpen. Ook Tone Brulin zit in haar jaar. Ze maken samen verschillende poppentheaterproducties en zijn ook een tijd getrouwd.

In 1955 speelt ze voor het eerst mee in een film "Meeuwen sterven in de haven" van Roland Verhavert, naar een scenario van Ivo Michiels. In datzelfde jaar accepteert ze ook een vast contract bij de KVS in Brussel.

Het seizoen 1961-1962 is haar laatste in het theater. Daarna staat ze nog slechts sporadisch op de planken (bv. in 1972 in "Mistero Buffo" van Dario Fo). Na haar scheiding van Tone Brulin hertrouwt ze met acteur Wies Andersen, met wie ze in "Kat op een heet zinken dak" voor het laatst op de planken staat.

In 1962 wordt ze lid van het Dramatisch Gezelschap van de BRT, waar ze eerst vooral in luisterspelen meedoet, maar later ook voor televisie gaat werken. De actrice heeft intussen ook al drie kinderen: Maarten en Steven Van den Eynde en Brick de Bois.

Haar eigen toneelafdeling

Vanaf 1978 heeft ze in Antwerpen haar eigen toneelafdeling, eerst aan het Koninklijk Vlaams Muziekconservatorium. Daar legt ze de nadruk op de 5 P's: persoonlijkheid, poëzie, plezier, pijn en perversie en "daarover een immense, grote strik: humor". Onder anderen Johan Van Assche, Lucas Vandervost en Luk Perceval studeren bij haar.

De theorie van Van der Groen is dat iemand "als acteur geboren wordt" en dus niet kan leren acteren. "Voor mij gaat het over waarachtigheid en waarheid", zei ze daar ooit over.

Bij het grote publiek is ze vooral bekend van de film "Pauline en Paulette" van Lieven Debrauwer. Daarin speelt ze in 2001 de hoofdrol naast de intussen ook al overleden Ann Petersen. Beide actrices waren toen 74 jaar.

Van der Groen vertolkte daarnaast de dubbelrol van Melanie van Jef de smid en vrouw Coene in "Wij, heren van Zichem", de harde tante Clémence van Cyriel Buysse en de onverzettelijke cafébazin Fientje in "Terug naar Oosterdonk".

Carrière als regisseur

In 1991 begint Van der Groen bij het Zuidelijk Toneel, het gezelschap van Ivo Van Hove aan een carrière als regisseur. Ze regisseert er onder meer "Thyestes" van Hugo Claus, "Abele spelen", "Decadence" en "Phaedra. Haar lijf jeukt".

Haar drama-opleiding aan het conservatorium in Antwerpen wordt verplicht om te fusioneren met Studio Herman Teirlinck, geleid door Jan Decleir (foto in tekst). Geen van beiden ziet dat zitten. In 2000 begint de geleidelijke fusie toch. Tot 2009 werkt Van der Groen nog in het Herman Teirlinck Instituut (de nieuwe naam van de samengevoegde opleidingen).

In 2010 maakt ze haar laatste publieke optreden wanneer ze geëerd wordt met de artistieke titel Maestro Honoris Causa. Het is de eerste keer dat een niet-musicus de onderscheiding krijgt.

Op 85-jarige leeftijd verhuist Van der Groen naar Huis Perrekes in Geel, een woonproject voor mensen met dementieverschijnselen. In haar hele carrière heeft ze bijna 100 rollen gespeeld.