Regel is om geweld te vermijden

In de jeugdinstellingen is het de norm om geweld zo veel mogelijk te vermijden. Dat staat haaks op het gegeven dat de politie in twintig procent van de incidenten in jeugdinstellingen moet tussenkomen, en staat al helemaal haaks op het verhaal van het 14-jarige, neergeschoten meisje.

In jeugdinstelling Emmaüs worden ze regelmatig met opstandige jongeren geconfronteerd. Greta Lamote, pedagogisch stafmedewerker van jeugdinstelling Emmaüs in Antwerpen: “Dat mag ook niet verbazen, want onze jongeren hebben het vaak moeilijk. Dus ja, het komt wel eens voor dat een jongere uit zijn dak gaat.”

De regel is dat geweld vermeden moet worden in de omgang met agressieve jongeren. “Wij proberen altijd de rust te bewaren en te verhinderen dat we geweld moeten gebruiken. Bijvoorbeeld door de dialoog uit te stellen wanneer de emoties te hoog oplaaien. Dat moet steeds de uitvalsbasis zijn.”

Machtsvertoon is not done. Lamote: “Het tonen van autoriteit werkt vaak averechts. Soms is een harde hand nodig omdat de situatie dat vereist. Maar we zetten alles in het werk om het niet zo ver te laten komen.”

Om conflicten te vermijden, schakelt Emmaüs ook familie, buurt en politie in. "We beseffen dat we dit niet alleen kunnen. We hebben iedereen nodig om jongeren op te voeden.”

Moeilijke evenwichtsoefening

De Antwerpse jeugdrechter Christian Denoyelle ziet de aanpak van Emmaüs ook bij andere instellingen. “Er wordt de laatste jaren sterk ingezet op de de-escalatie van conflicten. Dat wil zeggen: het conflict laten rusten wanneer het te heftig wordt en de dialoog weer aanvatten wanneer iedereen kalm is. Door af te koelen, vermijd je dat de agressie ontspoort en dat een politie-ingrijpen nodig is.”

Denoyelle zegt geen weet te hebben van gelijkaardige situaties zoals in Antwerpen. “Maar ik kan begrijpen dat wanneer het echt de spuigaten uitloopt, hardhandige actie nodig is. Al blijft het een moeilijke evenwichtsoefening”, zegt de rechter aan VRT Nieuws.

Conflict ontmijnen

Het Vlaamse Welzijnsverbond pleit al jaren voor preventie. Algemeen directeur Hendrik Delaruelle: "Medewerkers in de sector worden regelmatig geconfronteerd met agressie en dat is gelet op de zorgnoden van de jongeren niet verwonderlijk. Die medewerkers zijn dan ook gevormd om hier op een professionele manier mee om te gaan en vooral preventief te werken om conflicten en agressie te vermijden."

"Toch gebeurt het dat een interventie van de politie wordt gevraagd, omdat de situatie uit de hand dreigt te lopen. Ook in die gevallen blijven geweldloosheid en dialoog de bovenhand halen. Zo’n schietincident als in Antwerpen, daar kan ik met mijn verstand niet bij. Ik kan geen enkel argument verzinnen dat deze actie goedpraat.”

Minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin Jo Vandeurzen (CD&V) zegt het overleg tussen de korpschef en het agentschap Jongerenwelzijn op 4 december af te wachten.