Russische piloot zegt dat hij geen enkele waarschuwing van Turkije kreeg

De Russische piloot die in Syrië is neergehaald door Turkse vliegtuigen, zegt dat de Turken hem geen enkele waarschuwing hebben gegeven, vooraleer het vuur werd geopend. Hij ontkent ook dat hij boven Turks grondgebied vloog, zoals Ankara beweert.

Rusland is erg verbolgen over het neerhalen van de Soechoj-24 of Su-24-gevechtsvliegtuig door Turkse F-16's. Eén van de piloten is daarbij gedood, wellicht door Syrische rebellen. De andere piloot kon pas na een twaalf uur lange reddingsoperatie door Russische en Syrische troepen in veiligheid gebracht worden. Daarbij is nog een Russische militair gedood. 

Op de Russische tv heeft de piloot Konstantin Moerachtin nu gezegd dat hij op geen enkel ogenblik het Turkse luchtruim heeft geschonden en dat hij geen enkele waarschuwing had gekregen van de Turkse vliegtuigen.

Dat gaat dan volledig in tegen de beweringen van de Turkse overheid die blijft volhouden dat de Russen wel degelijk het luchtruim hebben geschonden en niet minder dan tien waarschuwingen hebben genegeerd. Turkije heeft vandaag overigens een audio-opname van één van die waarschuwingen laten horen.

De verwarring is des te groter omdat Turkije op de plaats van het incident een smalle uitstulping in Syrisch grondgebied heeft. De Russen zeggen dat de getroffen Su-24 daar omheen is gevlogen, maar volgens Turkije is hij wel degelijk door die smalle strook gevlogen. Wel zou het toestel boven Syrisch grondgebied door een raket geraakt zijn en daar neergestort zijn. 

De andere piloot van het neergehaalde vliegtuig is om het leven gekomen. Syrische rebellen verspreidden een video op het internet, waarop zijn lijk te zien zou zijn.

"Geplande provocatie van Turkije"

Hoe dan ook, was een incident zoals dit bijna niet te vermijden nu zowel Syrische als Russische, Amerikaanse, Franse, Arabische en Israëlische vliegtuigen opereren in het Syrische luchtruim en daar elk hun eigen doelwitten bestoken zonder veel overleg. De voorbije weken zijn er al een paar erg spannende ogenblikken geweest tussen Turkse en Russische vliegtuigen in het grensgebied.

Volgens Rusland is het neerschieten van het Russische toestel "een doelbewuste provocatie van Turkije", dat  op die manier de NAVO zou willen meesleuren in het conflict. De NAVO houdt zich overigens vrij op de vlakte, al herhalen de lidstaten dat het Turkse luchtruim niet geschonden mag worden. 

Poetin noemde het incident een "mes in de rug" en liet verstaan dat de Turkse actie niet zonder gevolgen zou blijven. Sergei Lavrov, de Russische minister van Buitenlandse Zaken herhaalde die dreiging vandaag en zei dat Rusland zijn relaties met Turkije "ernstig in heroverweging" zal nemen.

Rusland gaat overigens moderne S-400-luchtdoelraketten opstellen op een basis vlakbij de grens met Turkije. Als die bij een volgend incident een Turks toestel zou neerhalen, zou dat tot een nieuwe confrontatie met de NAVO kunnen leiden.

In Moskou is vandaag overigens betoogd voor de Turkse ambassade die met eieren en stenen werd bekogeld. Enkele ruiten van het gebouw moesten er aan geloven en er werden Turkse vlaggen in brand gestoken. De Russische president Vladimir Poetin is meer dan een maand geleden de luchtoorlog in Syrië begonnen om het regime van Bashar al-Assad te steunen, maar op de grond heeft het Syrische leger nauwelijks vooruitgang geboekt tegenover de rebellen. Sinds het neerhalen van het Russische toestel in de Sinaï verschuiven de Russische bombardementen steeds meer naar de terreurgroep IS.

"Verdediging grondgebied"

De Turkse president Recep Tayip Erdogan blijft er echter bij dat het vliegtuig is neergehaald terwijl het over Turks grondgebied vloog. Brokstukken van de straaljager zijn in Turkije terechtgekomen en hebben daar twee mensen verwond, aldus de president.

Erdogan benadrukt dat zijn land "elke escalatie" met Moskou wil vermijden maar zegt dat Turkije wel het recht heeft om zijn grondgebied te verdedigen. Hij hekelde nogmaals de Russische motieven voor de interventie in Syrië.

"Daar trapt niemand in. De Russen zeggen dat ze IS willen viseren maar in dat gebied zitten helemaal geen IS-strijders. Ze richten zich op de Turkmenen van Bayirbucak", aldus Erdogan.

Intussen heeft ook Iran, dat samen met Rusland de grootste bondgenoot van het Syrische regime is, zich in de discussie gemengd. Volgens de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Javad Zarif is het neerhalen van het Russische toestel door de Turken "een slechte boodschap aan de terroristische groeperingen". "Dit toont de nood aan een gezamenlijk internationaal gevecht aan om hen te kunnen bekampen."