Geheime memo: Balkenende waarschuwde Blair voor inval Irak

De Nederlandse oud-premier Jan Peter Balkenende heeft in 2003 de Britse premier Tony Blair gewaarschuwd dat een aanval op Irak zou kunnen leiden tot een burgeroorlog in dat land. Balkenende vreesde de gevolgen van het afzetten van de Iraakse president Saddam Hoessein. Dat moet blijken uit een vertrouwelijke memo die het tv-programma "Brandpunt Reporter" vanavond publiceert.

Balkenende belde op 2 maart 2003, twee weken voor de oorlog, met Blair. Balkenende, zo staat in een verslag van het gesprek, vond dat "zeer serieus moet worden nagedacht over een eventuele post-Saddam periode. Bij het 'oplichten van de deksel' zou een gecompliceerde situatie ontstaan met rivaliserende religieuze groeperingen en warlords. Ook omringende landen zouden hun invloed willen uitoefenen."

Het tv-programma "Brandpunt Reporter" (KRO-NCRV) onderzocht de Nederlandse rol bij het ontstaan van de terreurbeweging IS. President Barack Obama zei onlangs dat IS een "onbedoeld gevolg" is van de Amerikaanse oorlog met Irak. Na de Amerikaanse inval van Irak brak een burgeroorlog uit tussen soennitische en sjiitische milities en het regeringsleger. Grote delen van Irak zijn nu in handen van IS.

Geen reactie

Balkenende liet weten niet te willen reageren op de memo. Het gesprek met Blair wordt niet vermeld in het rapport van de commissie-Davids, die de Nederlandse besluitvorming rond de oorlog tegen Irak onderzocht, aldus "Brandpunt Reporter".

Nederland steunde destijds de Amerikaans-Britse actie tegen de Iraakse dictator politiek, maar niet met militaire middelen. Nederlandse militairen waren van 2003 tot voorjaar 2005 wel militair aanwezig in de Zuid-Iraakse provincie Al-Muthanna.

Intussen bombarderen Nederlandse F-16's stellingen van IS in Irak. De Verenigde Staten hebben aan Nederland gevraagd om dat binnenkort ook in Syrië te doen.