Amnesty International ziet nog altijd pijnpunten in Belgisch mensenrechtenbeleid (2)

België legt woensdag voor de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties in Genève zijn tweede "mensenrechtenexamen" af. Tegenover de eerste doorlichting in 2011 ziet Amnesty International zeker vooruitgang in ons land, maar er blijft reden tot bezorgdheid. Zo is het aantal gevallen van verkrachting en seksueel geweld nog altijd hoog. De organisatie plaatst ook vraagtekens bij de Belgische antiterreurmaatregelen. Sinds 2001 stapelen de wetswijzigingen in een poging efficiënt op te treden tegen het terrorisme zich op, maar nooit is de impact van die batterij maatregelen op de mensenrechten kritisch tegen het licht gehouden, stelt Amnesty.

Geen Nationaal Mensenrechteninstituut

Een essentieel pijnpunt blijft dat België nog altijd geen Nationaal Mensenrechteninstituut heeft opgericht. Opeenvolgende regeringen hebben beloftes in die richting gedaan, 18 landen deden bij het eerste Universeel Periodiek Onderzoek vijf jaar geleden een aanbeveling voor zo'n instituut, maar er komt geen schot in de zaak. Vaak wordt geschermd met de complexe grondwettelijke structuur van ons land, maar dat is voor Amnesty geen argument. "Het gaat hier eerder om een zaak van prioriteit dan van complexiteit", luidt het bij de mensenrechtenorganisatie. Bovendien is het een kwestie van geloofwaardigheid geworden. "Als je al ettelijke keren je bereidheid hebt getoond om zo'n instituut op te richten, maar na al die jaren nog geen vooruitgang hebt geboekt, komt de geloofwaardigheid onder druk."

Verkrachting en seksueel geweld blijven een probleem in België. Volgens officiële statistieken registreerde de politie in 2013 acht verkrachtingsklachten en tien gevallen van seksueel geweld per dag. Bovendien ervaren slachtoffers een hoge drempel om toegang te krijgen tot bijstandsdiensten. Amnesty juicht het in december 2015 boven de doopvont gehouden Nationaal Actieplan tegen Gendergerelateerd Geweld - met een duidelijke prioriteit voor de strijd tegen seksueel geweld - toe, maar benadrukt dat het er nu op aankomt al die maatregelen te implementeren en er een voldoende budget voor uit te trekken. "De massaverkrachtingen en - aanrandingen in Keulen hebben de problematiek bijzonder onder de aandacht gebracht, maar we blijven waakzaam", zegt de mensenrechtenorganisatie.

Ons land is al meermaals op de korrel genomen voor de overbevolking in de gevangenissen. Die is de voorbije jaren substantieel teruggedrongen, maar in sommige gevangenissen zijn er nog altijd te veel gedetineerden, zelfs tot bijna het dubbele van de normale capaciteit. "Er is een ommekeer, maar er blijft veel werk op de plank", klinkt het. Amnesty wijst ook op het gebrek aan gespecialiseerde faciliteiten voor geïnterneerden, delinquenten die lijden aan een mentale of psychiatrische aandoening.

Nog een doorn in het oog is het verbod op het dragen van religieuze symbolen in de scholen van het Vlaamse gemeenschapsonderwijs (GO!). De Raad van State heeft in een aantal scholen het hoofddoekenverbod uit het schoolreglement al vernietigd, maar toch houdt het GO! vast aan een verbod voor alle andere scholen. Voor Amnesty kunnen beperkingen op de vrijheid van religie alleen in afzonderlijke scholen, en zijn die enkel toelaatbaar als ze duidelijk aantonen dat ze "een noodzakelijk, proportioneel en legitiem doel" hebben.

België moet woensdag binnen de VN-Mensenrechtenraad gedurende 3,5 uur antwoorden op kritische vragen van andere landen, die ook aanbevelingen zullen doen. De Belgische delegatie wordt geleid door minister van Buitenlandse Zaken en vicepremier Didier Reynders, die in principe op de meeste aanbevelingen onmiddellijk zal reageren en op die manier engagementen zal aangaan op het vlak van mensenrechten voor de komende vijf jaar.

Verkrachting en seksueel geweld

Verkrachting en seksueel geweld blijven een probleem in België. Volgens officiële statistieken registreerde de politie in 2013 acht verkrachtingsklachten en tien gevallen van seksueel geweld per dag. Bovendien ervaren slachtoffers een hoge drempel om toegang te krijgen tot bijstandsdiensten.

Amnesty juicht het in december 2015 boven de doopvont gehouden Nationaal Actieplan tegen Gendergerelateerd Geweld - met een duidelijke prioriteit voor de strijd tegen seksueel geweld - toe, maar benadrukt dat het er nu op aankomt al die maatregelen te implementeren en er een voldoende budget voor uit te trekken. "De massaverkrachtingen en -aanrandingen in Keulen hebben de problematiek bijzonder onder de aandacht gebracht, maar we blijven waakzaam", zegt de mensenrechtenorganisatie.

Overbevolkte gevangenissen

Ons land is al meermaals op de korrel genomen voor de overbevolking in de gevangenissen. Die is de voorbije jaren substantieel teruggedrongen, maar in sommige gevangenissen zijn er nog altijd te veel gedetineerden, zelfs tot bijna het dubbele van de normale capaciteit.

"Er is een ommekeer, maar er blijft veel werk op de plank", klinkt het. Amnesty wijst ook op het gebrek aan gespecialiseerde faciliteiten voor geïnterneerden, delinquenten die lijden aan een mentale of psychiatrische aandoening.

Religieuze symbolen

Nog een doorn in het oog is het verbod op het dragen van religieuze symbolen in de scholen van het Vlaamse gemeenschapsonderwijs (GO!). De Raad van State heeft in een aantal scholen het hoofddoekenverbod uit het schoolreglement al vernietigd, maar toch houdt het GO! vast aan een verbod voor alle andere scholen.

Voor Amnesty kunnen beperkingen op de vrijheid van religie alleen in afzonderlijke scholen en zijn die enkel toelaatbaar als ze duidelijk aantonen dat ze "een noodzakelijk, proportioneel en legitiem doel" hebben.

België moet woensdag binnen de VN-Mensenrechtenraad gedurende 3,5 uur antwoorden op kritische vragen van andere landen, die ook aanbevelingen zullen doen. De Belgische delegatie wordt geleid door minister van Buitenlandse Zaken en vicepremier Didier Reynders (MR), die in principe op de meeste aanbevelingen onmiddellijk zal reageren en op die manier engagementen zal aangaan op het vlak van mensenrechten voor de komende vijf jaar.