Binnenkort ook Belgen door de scanner op luchthaven?

Minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) wil dat op termijn iedereen die van of naar een niet-Europese bestemming vliegt, strenger gecontroleerd wordt op de nationale luchthaven, via onder meer een elektronische paspoortcontrole én gezichtsscan. Nu worden alleen niet-Europese burgers op die manier gecontroleerd. Jambon wil zo het antiterreurbeleid meer slagkracht geven, al is het nog wachten op een Europees fiat.

Het idee voor de uitbreiding van de controles is niet nieuw, zegt Jambons woordvoerder Olivier Van Raemdonck. Jambon heeft het "in tempore non suspecto" al meermaals aangekaart en zal het komende maandag nog eens voorleggen op een informele top van de Europese ministers van Binnenlandse Zaken.

"Het is geen nieuw debat, maar we merken wel dat er voortschrijdend inzicht is." Door de voorbije terreuraanslagen in Frankrijk en de dreiging in ons land en andere landen groeit de consensus over een strengere controle.

Drieledige controle

Zo'n strenge controle houdt in dat iedereen die van of naar een niet-Europese bestemming vliegt, door een elektronisch poortje moet passeren, waarbij ten eerste zijn of haar paspoort gecontroleerd wordt, ten tweede gecontroleerd wordt of zijn of haar identiteit overeenstemt met die op het paspoort, via een gezichtsscan, en ten slotte gecontroleerd wordt of die persoon niet geseind staat in een van de Europese databanken.

Nu vindt die uitgebreide controle enkel systematisch plaats voor burgers van buiten de Europese Unie. Belgen of andere EU-burgers die vanuit een niet-Schengenland op de luchthaven landen, worden slechts sporadisch zo uitvoerig gecontroleerd.

Dat zou in de toekomst dus moeten veranderen, vindt Jambon, om op die manier het antiterreurbeleid meer slagkracht te kunnen geven. "Het is de bedoeling dat we van die punctuele naar een systematische controle gaan", zegt zijn woordvoerder.

Momenteel beschikt de luchthaven over zes van die zogenoemde e-gates. In maart zouden daar nog eens 18 bij komen. Het systeem zou pas volledig operationeel zijn als ook alle software aan de poortjes is gekoppeld, en dat zal wellicht tegen het einde van het jaar zijn.

Europees verbod

Maar om de systematische controle te kunnen uitvoeren, is het eerst nog wachten op een Europese beslissing. Die Europese regelgeving is enerzijds noodzakelijk, legt Jambons woordvoerder uit, want momenteel verbiedt Europa zo'n systematische controle, "vooral om praktische redenen".

Anderzijds heeft zo'n uitgebreide controle in ons land alleen zin als ook de andere Schengenlanden die op hun luchthavens toepassen. Jambon hoopt dat die Europese beslissing er snel komt en zal volgens zijn kabinet "hard aan de kar blijven trekken".

In de Verenigde Staten zijn bezoekers al langer verplicht om vingerafdrukken en een oogscan te ondergaan, zonder onderscheid van herkomst van de vlucht of nationaliteit van de bezoeker.