Kopstukkendebat in Leuven: de voornaamste conclusies

In Leuven hebben vijf partijkopstukken gedebatteerd over sociale thema's als de pensioenhervorming en het stakingsrecht. Het werd een behoorlijk beschaafd en inhoudelijk debat, dat wel weinig vuurwerk opleverde. Bij de studenten vooral positieve reacties achteraf. Al had men graag meer gehoord over de vluchtelingenproblematiek.

Het Groot Kopstukkendebat is een jaarlijks initiatief van de Leuvense jongerenafdelingen van de partijen. Na enkele last-minute-afzeggingen van partijvoorzitters zijn Wouter Beke (CD&V), Kristof Calvo (Groen), Peter De Roover (N-VA), John Crombez (SP.A) en Lode Vereeck (Open VLD) diegenen die in het strijdperk treden.

Het eerste deel van het debat gaat over de pensioenhervorming. CD&V-voorzitter Beke benadrukt dat er 15 jaar tijd is om ons arbeidsmodel te hervormen (dan wordt de wettelijke pensioenleeftijd 67 jaar) en dat de regering begrip toont voor mensen met een zwaar beroep. Voor hen blijft vervroegd pensioen mogelijk. "Deze regering trekt de komende 5 jaar meer dan 10 miljard extra uit om de pensioenen van de mensen te betalen."

"Alle maatregelen die we nemen in de regering, zijn bedoeld om de pensioenen betaalbaar te houden", zegt De Roover. "Er worden leugens verteld. We verwachten niet van mensen dat ze tot hun 67e zware taken, zoals branden blussen, moeten uitvoeren. Iemand die op zijn 18e begint te werken, krijgt op zijn 63e een volledig pensioen."

Calvo verwijt de meerderheid meermaals een "gebrek aan empathie" in het pensioendossier. Hij roept de regering op om de lasten niet te leggen bij de burgers, maar fraudeurs en grote vermogens aan te spreken. Waar meerderheid en oppositie het wel over eens zijn: er moet dringend werk gemaakt worden van werkbaar werk, voor iedereen dé sleutel om mensen langer aan het werk te houden. "Mensen moeten meer grip krijgen op hun leven", aldus Crombez, die pleit voor een 42-jarige loopbaan.

Wat met het sociaal overleg?

Moet de regering het initiatief naar zich toe trekken in het spaakgelopen sociaal overleg? Ook die actuele vraag wordt uitgebreid besproken. Meerderheid en oppositie zijn het eens: een akkoord tussen de sociale partners is de beste oplossing. "Als de sociale partners een akkoord sluiten, is er geen probleem, dan zou het dom zijn om als politiek daarin in te breken", zegt De Roover. "Maar als het niet kan, moeten we onze verantwoordelijkheid nemen."

Het sociaal overleg is volgens Crombez een factor van stabiliteit. Hij verwijt de N-VA dat ze de publieke opinie opzet tegen de vakbonden, die een belangrijke rol te spelen hebben in de verdediging van de rechten van werknemers. "Als je heel de tijd de vakbond aanvalt, dan is dat een sfeerzetting. Het is gewoon niet evenwichtig."

"Alle sociale partners, vakbonden en werkgevers, moeten zich bezinnen en meer openstaan voor hervormingen", vindt Calvo.

N-VA en Open VLD scherp voor vakbonden

"Wij vallen de vakbonden niet aan. Het zijn de vakbonden die de regering aanvallen en politieke stakingen organiseren", zegt Lode Vereeck. Hij oogst er applaus mee bij de studenten. "Het stakingsrecht wordt niet aangetast. Het probleem is dat men het stakingsrecht misbruikt om het recht op werken te saboteren."

Zowel Vereeck als De Roover houden een pleidooi om vakbonden rechtspersoonlijkheid te geven. "We willen het stakingsrecht niet inperken, maar mensen mogen zich het recht niet toekennen om te bepalen of iemand gaat werken of niet", zegt de N-VA-fractieleider.

Beke haalt uit naar Van Overtveldt

De meerderheidspartijen zijn onderling behoorlijk vriendelijk voor elkaar, maar helemaal op het einde is er een felle uithaal van Wouter Beke aan het adres van N-VA-minister Van Overtveldt. Diens voorstel om de vennootschapsbelasting te verlagen wordt door de CD&V-minister "niet ernstig" genoemd. "Doe eerst uw huiswerk en kom dan met een voorstel."

Beke houdt ook een vurig pleidooi voor meer Europa als antwoord op de vluchtelingencrisis of om toezicht te houden op de banken. Hij krijgt bijval van Calvo, die uithaalt naar het Europese "gemarchandeer" om Groot-Brittannië bij de EU te houden. "Take it or leave it", is zijn boodschap. Als de Britten niet meewillen met Europa, mogen ze vertrekken. Crombez besluit dat het voornaamste probleem op het Europese niveau "een gebrek aan leiderschap" is.

Wat vonden de studenten ervan?

De Leuvense Pieter De Somer-aula was helemaal volgelopen voor het kopstukkendebat. Achteraf spreken we enkele studenten. Die zijn overwegend positief over de toon en de inhoud van het debat, maar de keuze van de onderwerpen viel niet bij iedereen in goede aarde.

"Ik vond het jammer dat het zo lang ging over de pensioenen. Het had beter gegaan over meer relevante onderwerpen voor studenten, zoals werkzekerheid", zegt een studente psychologie."Ik had graag meer gehoord over de vluchtelingenproblematiek”, vindt Fatih, die Arabistiek studeert.

"Zo'n debat is leuk om te horen welke standpunten bij jou aansluiten. Want wij hebben allebei geen duidelijke voorkeur. Het ene moment ga je mee met een rechtse partij, het andere moment met een linkse partij", zeggen eerstejaarsstudentes Marie en Deborah.

Bekijk het volledige debat: