Wat verandert er allemaal op 1 maart?

Het begin van een nieuwe maand brengt telkens een aantal veranderingen en nieuwe regels met zich mee. Deze keer worden een heleboel geneesmiddelen goedkoper, kan u ook herstellingen en onderhoud van ecologische producten met een ecocheque betalen en last but not least, de veelbesproken Vlaamse energieheffing wordt van kracht.

Vlaamse energieheffing van kracht

Veelbesproken is een understatement. De Vlaamse energieheffing, officieel de verhoogde "Bijdrage Energiefonds", was de voorbije maanden vaak onderwerp van hevig debat, ze kreeg van oppositie en pers zelfs de ietwat beladen term "Turteltaks".

Op 1 maart wordt ze van kracht. Voor de meeste gezinnen bedraagt die bijdrage op de stroomfactuur 100 euro, ze moet worden betaald bij de jaarlijkse elektriciteitsafrekening. Om een te grote schok te vermijden, zullen een aantal leveranciers de bijdrage verdelen over de voorschotfacturen, zo meldt Febeg, de federatie van de Belgische Elektriciteits- en Gasbedrijven.

De heffing dient voornamelijk om de afbouw van de schulden voor groenestroomcertificaten te financieren. Het tarief van de jaarlijkse heffing wordt bepaald op basis van het jaarverbruik van elektriciteit. Er gelden verschillende verbruiksschijven. Beschermde klanten bijvoorbeeld betalen 25 euro. Voor een jaarverbruik van 0 tot 5 MWh - het meest courante - is dat 100 euro.

Maar gezinnen die hun woning verwarmen met elektriciteit kunnen terechtkomen in verbruiksschijven waarvan de tarieven 130, 290 of zelfs 770 euro per jaar bedragen. Zo zijn er 11.500 gezinnen die 770 euro zullen betalen. Het gaat om huishoudens met accumulatieverwarming en warmwaterboilers.

Meer doen met een ecocheque

Tot nog toe kon u met ecocheques enkel ecologisch verantwoorde producten kopen, vanaf 1 maart zal u die ecocheques ook kunnen gebruiken om de herstelling en het onderhoud van die producten te betalen. Dat geldt dan bijvoorbeeld voor zonnepanelen, hoogrendementsketels, fietsen, energiemeters, roetfilters en lpg-installaties.

De nieuwe regeling moet er onder andere toe bijdragen dat milieuvriendelijke producten zo lang mogelijk gebruikt kunnen worden en voorkomen dat ze vroegtijdig worden afgedankt.

De uitbreiding past in een tussentijdse evaluatie van de ecochequelijst, waarbij er alleen producten kunnen worden toegevoegd. Om de twee jaar is er dan een "groot onderhoud" van de lijst. De volgende is eind dit jaar gepland.

Geneesmiddelen worden goedkoper

Op 1 maart worden ook een heleboel geneesmiddelen goedkoper. De prijsdaling is een gevolg van twee maatregelen uit het Toekomstpact tussen de overheid en de farmaceutische industrie. Het pact legt één grote, eenmalige prijsdaling op voor geneesmiddelen waarvan het patent vervalt, in plaats van kleine, opeenvolgende prijsdalingen.

Belangrijke geneesmiddelen als antibiotica worden ruim 54 procent goedkoper, levensnoodzakelijke geneesmiddelen bijna 61 procent. Dat komt neer op een bijkomende prijsdaling van ongeveer 17 procent voor generische geneesmiddelen. Daarnaast halveert de marge die geneesmiddelenproducenten voor merkgeneesmiddelen boven op de terugbetalingsprijs mogen aanrekenen van 10,8 naar 5 euro.

Einde aan wurgcontracten in horeca

Ook in de horeca verandert het een en ander. Zo kunnen cafébazen niet langer verplicht worden door brouwerijen of drankenhandelaars om al hun producten bij hen af te nemen. De vaak gehanteerde exclusiviteitsgarantie blijft grotendeels bestaan voor bieren, maar wordt afgebouwd voor de meeste andere dranken en nevenproducten. Dat staat in een gedragsovereenkomst die in december ondertekend werd door de horecafederaties, de brouwerijen en de drankenhandelaars. De regeling slaat op nieuwe contracten.

In de gedragscode worden de zogeheten "wurgcontracten" gedeeltelijk afgebouwd. Dergelijke contracten zadelen horeca-uitbaters op met verregaande exclusiviteitsverplichtingen ten aanzien van brouwers of drankenhandelaars. Die exclusiviteit wordt nu dus gedeeltelijk afgebouwd. Voor bieren blijft de keuzevrijheid van horeca-uitbaters beperkt tot "minimaal twee soorten speciaalbieren" (los van de bieren die de brouwer of drankenhandelaar aanbiedt).

Krijgt uw gemeente een lage-emissiezone?

Gemeenten in Vlaanderen kunnen vanaf 1 maart een lage-emissiezone (LEZ) invoeren. De Vlaamse regering zette onlangs het licht op groen voor een reeks voorwaarden waaraan zo'n LEZ moet voldoen. De normen zijn strenger voor dieselvoertuigen dan voor benzinevoertuigen. Motoren en voertuigen met een heel lage CO2-uitstoot (bijivoorbeeld elektrische wagens) zullen worden vrijgesteld.

De stad Antwerpen wordt wellicht de eerste om het systeem toe te passen. De invoering is er gepland vanaf februari 2017.
De invoering van lage-emissiezones (LEZ) wordt al langer onderzocht. Een LEZ is een afgebakend gebied waarbinnen toegangsvoorwaarden gelden voor bepaalde voertuigcategorieën op basis van de uitstoot van het voertuig. Het is de bedoeling om de luchtkwaliteit te verbeteren en zo een positief effect te creëren op de gezondheid van de lokale bewoners.

Er zijn enkele gewestelijke criteria vastgelegd. Daarnaast kunnen gemeenten zelf nog bepaalde categorieën van voertuigen, die niet aan de gewestelijke criteria voldoen, tijdelijk toelaten tegen betaling. De handhaving zal niet gebeuren via stickers of vignetten, maar via nummerplaatcontrole.

Vaccinatie tegen hondsdolheid niet langer verplicht

Vaccinatie tegen hondsdolheid is vanaf 1 maart niet meer verplicht. Die inenting was in ons land nog verplicht voor honden ten zuiden van Samber en Maas en op campings. Sinds 2001 is België echter officieel vrij van hondsdolheid. Bovendien is de situatie in onze buurlanden gesaneerd.

Hondsdolheid of rabiës is een ziekte die wordt overgedragen via het speeksel van een besmet dier en kan verschillende zoogdieren en de mens treffen. Voor de mens is de ziekte vrijwel altijd dodelijk van zodra de symptomen zichtbaar worden. Sinds 1967 was vaccinatie tegen hondsdolheid verplicht. Toen was de ziekte endemisch in onze regio, met name bij vossen, en vormde ze een reëel gevaar voor de mensen en gedomesticeerde zoogdieren.

Honden, katten en fretten die met hun baasje naar het buitenland reizen of vanuit het buitenland toekomen, moeten wel nog altijd vooraf een vaccinatie tegen hondsdolheid krijgen. In sommige Europese landen en buiten Europa is de ziekte immers nog steeds aanwezig.

Werfregistraties voortaan verplicht vanaf 500.000 euro

Tot vandaag moesten werknemers op werven vanaf 800.000 euro geregistreerd worden. Die grens zakt op 1 maart naar werven vanaf 500.000 euro en zal daarna stapsgewijs verder zakken tot in 2018 alle werknemers op werven geregistreerd worden. De maatregel is onder andere bedoeld om fraude met (buitenlandse) werkkrachten tegen te gaan en wordt gesteund door de Bouwunie.

De verplichte registratie voor iedereen die actief is op een grote werf is van kracht sinds 1 april 2014 en geldt zowel voor werkgevers, werknemers als zelfstandigen. De registratie kan ter plaatse en vanop afstand worden uitgevoerd, en kan dagelijks of voor een reeks dagen gedaan worden, al kan de registratie maximaal 31 kalenderdagen op voorhand gebeuren, met de mogelijkheid die te annuleren als de werknemers uiteindelijk toch niet op de werf worden ingezet.

Het is wel belangrijk dat de registratie moet gebeuren voor de betrokkene start met de werken. Het is aan de hoofdaannemer om de verplichte registratie in zijn contracten met de onderaannemers op te nemen. Doen zij zelf ook verder een beroep op onderaannemers, dan moeten ook zij die melding in hun overeenkomsten opnemen.