"Aanslagen zijn antwoord vanuit zwakte"

Met de aanslagen van vandaag in Zaventem en Brussel is de oorlog in Syrië en Irak plots heel dichtbij gekomen. Collega Rudi Vranckx ontwaart een existentiële oorlog tussen onze waarden en de extremistische visie van de terreurgroep IS. De sleutel van dat alles zijn de teruggekeerde "Syriëstrijders".

Niet zo lang geleden heeft de terreurgroep IS via een verwant persbureau de aanslagen in ons land opgeëist. Voor Rudi Vranckx is dat geen verrassing en zat een dergelijke aanslag er min of meer aan te komen.

Toch merkt hij op dat de informatie van IS -zoals wel vaker het geval is- niet klopt. Zo beweert IS dat de terroristen eerst geschoten hebben en dat meerdere van hen zich opgeblazen hebben. Minstens twee ziekenhuizen ontkennen dat de slachtoffers schotwonden hebben en volgens onze informatie zouden slechts één of twee terroristen zich hebben opgeblazen; die in Maalbeek zou zijn gevlucht.

Los daarvan ziet Rudi Vranckx wel degelijk een verband met de oorlog in Syrië. Daar is een wankel staakt-het-vuren van kracht, maar dat geldt enkel voor het regeringsleger en de rebellen, niet voor terreurgroepen zoals IS en al-Nusra.

Vorig jaar hebben onze F-16's vanuit Jordanië stellingen van IS in Irak gebombardeerd als onderdeel van een grote internationale coalitie. Die vliegtuigen zijn nu afgelost door Nederlandse toestellen, maar onze regering moet binnenkort beslissen of we deze zomer deze rol opnieuw overnemen en IS dan ook in Syrië gebombardeerd kan worden, zoals de VS, Groot-Brittannië en Frankrijk en andere landen dat nu ook al doen. De huidige aanslagen zullen vrijwel zeker die beslissing beïnvloeden.

Wat is de achilleshiel van IS?

Onder meer dankzij die geallieerde luchtaanvallen heeft IS vorig jaar 40% van zijn grondgebied in Irak verloren en ook in Syrië trekt de groep vooral achteruit. De terreur in Brussel is volgens Rudi Vranckx dan ook vooral een "antwoord vanuit zwakte".

IS voert dan ook een asymmetrische oorlog, want de groep kan een rechtstreekse militaire confrontatie met het Westen of andere grote staten niet aan. In dit geval slaat IS dus terug met terreuraanslagen zoals die in Parijs of Brussel. 

Cruciaal daarbij zijn teruggekeerde "Syriëstrijders" die hier logistiek ondersteund worden door lokale netwerken zoals die in Molenbeek en elders. De veiligheidsdiensten zetten die netwerken onder druk door arrestaties, ondervragingen en huiszoekingen en IS slaat daarna terug met bommen. Dat zijn dus telkens veldslagen in wat nu een grote "existentiële oorlog" tussen onze waarden en de extremistische soennitische visie van IS is.

Voor België gaat het om 120 bekende en teruggekeerde Syriëstrijders, maar die zijn nauw verbonden met Franse, Britse of andere Europese kompanen, want ze werken in één universum. Informatie is dus belangrijk en kan de achilleshiel van IS in Europa worden. In Syrië en Irak blijft de oorlog intussen voortwoeden.