Ook kleuters soms al niet meer welkom op school

Hoewel kleuters officieel niet geschorst kunnen worden, krijgen de CLB's af en toe vragen binnen van scholen die kleuters tijdelijk of definitief willen uitsluiten. Er is een schrijnend gebrek aan hulp en ambulante zorg voor ouders en/of scholen die aan de alarmbel trekken over problemen bij jonge kinderen. Dat er dan vroeg of laat crisissen ontstaan, hoeft niet te verwonderen, zegt kinderpsychiater Lieve Swinnen.

Opvallende cijfers vanmorgen: vorig schooljaar (2014-2015) dienden lagere scholen 109 aanvragen in bij centra voor leerlingenbegeleiding (CLB's) om leerlingen tijdelijk of definitief te kunnen uitsluiten. En het gaat blijkbaar ook om heel erg jonge kinderen: er zijn ook aanvragen geweest om "onhandelbare" kleuters uit te sluiten.

Kleuters kunnen officieel niet preventief geschorst worden of tijdelijk of definitief van school uitgesloten worden, alleen leerplichtige leerlingen in het lager onderwijs. Toch gebeurt het dat CLB's moeten bemiddelen en ouders helpen bij de zoektocht naar een nieuwe school. "Een bijzonder verontrustende evolutie", vinden experts.

"We merken inderdaad dat scholen in bepaalde situaties al met de handen in het haar zitten als een kind nog de kleuterleeftijd heeft", zegt Stefan Fierens, directeur van de vrije CLB's, in "De ochtend". "Niet alleen wij, maar ook het Kinderrechtencommissariaat krijgen af en toe signalen dat kleuters niet meer welkom zijn op school."

"Waar we daar op moeten inzetten, is dat het zover niet komt. Zeer goed communiceren en een nauwe relatie opbouwen met de ouders. Je bent dan samen verantwoordelijk voor de opvoeding van het kind. Het komt erop aan heel vroeg contact op te nemen en hulp in te schakelen."

Lieve Swinnen, kinderpsychiater aan het Maria Ziekenhuis Noord-Limburg, beaamt dat er steeds meer problemen met erg jonge kinderen gemeld worden. "Ik werk al 25 jaar en ik heb het sterk zien veranderen. Het hangt samen met hoe de maatschappij geëvolueerd en georganiseerd is. Gedragsproblemen, problematische thuissituaties, vechtscheidingen, wat nog iets helemaal anders is dan echtscheidingen..."

Swinnen beklemtoont net als Grielens dat we als maatschappij hier maar moeilijk een antwoord op lijken te vinden. "Er is een tekort aan goede ambulante zorg, er zijn te weinig middelen voor begeleiding voor jonge kinderen, voor peuters en kleuters waar het moeilijk mee gaat. In Noord-Limburg, waar ik werk, is er een wachtlijst van maar liefst één jaar voor thuisbegeleiding van kleine kinderen. Dat er dan vroeg of laat crisissen ontstaan, hoeft niet te verwonderen."

We moeten meer kunnen inzetten op hulp en assistentie in het begin van het proces, in plaats van te focussen op het einde, is de boodschap.