Proces gestart over geweigerde euthanasie in rusthuis

In Leuven is vandaag een proces begonnen tegen een woonzorgcentrum uit Diest dat euthanasie bij een bewoonster verhinderde. Het is de eerste keer in België dat nabestaanden daarvoor naar de rechtbank stappen. De uitspraak kan een grote impact hebben op de euthanasiewet. De familie vraagt een symbolische schadevergoeding van 6.000 euro.

De directie van het katholieke rusthuis Huize Sint-Augustinus weigerde in 2011 om een huisarts toegang te geven tot het gebouw om een euthanasie uit te voeren bij een 74-jarige bewoonster, die aan een terminale kanker leed.

De familie van de vrouw had alle formaliteiten netjes in orde gebracht: van aanvraag en documenten tot afspraken met dokters en verpleegkundigen. Een externe huisarts zou de ingreep in het rusthuis komen uitvoeren. De directie stemde toe maar liet enkele dagen voor de uitvoering aan de huisarts weten dat hij niet langer welkom was. De familie liet de bejaarde vrouw naar huis overbrengen om daar te sterven.

Door de weigering moest de vrouw onnodig fysiek en psychisch lijden, oordeelt de familie. Ze spanden daarom een proces aan tegen de vzw Sint-Annendael Grauwzusters uit Diest, de koepel van het woonzorgcentrum. Het proces in Leuven stond aanvankelijk gepland voor 26 april, maar de rechter van de vijfde kamer van de burgerlijke rechtbank vroeg om een behandeling met drie rechters, wegens de zwaarwichtigheid en het belang van het dossier.

"Voldaan aan voorwaarden"

"Aan de wettelijke voorwaarden was voor 200 procent voldaan. Er was sprake van ondraaglijk lijden: een uitgezaaide longtumor veroorzaakte helse pijnen. De vrouw was bijna blind en kon niet meer stappen", zegt Sylvie Tack, de advocate van de familie.

Advocate Ann Dierickx van de tegenpartij verwijst naar gewetensbezwaren op basis van religie en stelt dat de CRA-arts van het rusthuis (coördinerende en raadgevende arts) onder druk werd gezet door de de broers Stefan en Patrick Vankrunkelsven, respectievelijk uitvoerende huisarts en consulent van de bejaarde vrouw.

Uitspraak kan groot belang hebben

De uitspraak in het proces kan volgens Wim Distelmans, professor in palliatieve geneeskunde aan de VUB, richtinggevend zijn voor de wetgeving. De euthanasiewet stelt dat artsen en betrokken medewerkers gewetensbezwaren kunnen hebben. Volgens Tack mag een zorginstelling daar niet over oordelen.

In de Belgische wetgeving staat niet zwart op wit geschreven dat een zorginstelling een aanvraag tot euthanasie kan weigeren. Tack, die promoveerde met een juridische analyse over het ethische beleid in zorginstellingen, hoopt dat het proces in Leuven duidelijkheid verschaft.

De familie vraagt een schadevergoeding van 3.000 euro voor de overleden moeder en 1.000 euro per kind. Het vonnis wordt uitgesproken op 29 juni.