Polen verbiedt communistische straatnamen

De conservatieve president van Polen, Andrzej Duda, heeft vrijdag een wet getekend die elke verwijzing in straat- of plaatsnamen, en namen van bruggen en openbare gebouwen naar het communistische verleden of elk ander totalitair regime verbiedt.
Een van de 55 straten genaamd naar een communistisch generaal (foto: Sejm)

Zodra de wet van kracht is, krijgen de plaatselijke overheden twaalf maanden de tijd om de naamsverandering door te voeren. Is het dan nog niet gebeurd, dan zal de centrale overheid zelf een nieuwe naam opleggen.

Elke referentie naar het communistische regime in Polen tussen 1944 en 1989 is expliciet verboden volgens de wet, die ingediend werd door de Wet en Rechtvaardigheids-partij, en die in april nagenoeg unaniem werd goedgekeurd door het parlement.

In Polen zijn al heel wat van dergelijke namen verdwenen: kort na de val van het communisme in 1989 werden duizenden van dergelijke namen vervangen door de namen van mensen die de nieuwe regering bewonderde. Zo werd de Karol Swierczewski-straat in Warschau, genoemd naar een communistische generaal, de Solidariteitsavenue, terwijl in Nova Huta de Cubaanse Revolutiestraat  de Johannes Paulus II-straat werd. En in Nova Huta werd zelfs het neutrale Centrale Plein omgedoopt tot Ronald Reagan-straat. 

Maar vooral in kleinere steden of rustige voorsteden leven de oude namen nog voort, en zo zijn er nog steeds 55 straten die de naam dragen van generaal Swierczewski.

Volgens de opstellers van de wet zullen tussen de 12.000 en de 14.000 sites een nieuwe naam moeten zoeken.

Over sommige namen is er immers onduidelijkheid: terwijl er niemand rouwig om zal zijn dat generaal Swierczewski uit het straatbeeld verdwijnt, ligt dat anders voor de nog steeds bewonderde Hanka Sawicka of Hannah Shapiro, een joodse communistische activiste en verzetsstrijder die in 1943 door de nazi's werd gedood. Het is niet duidelijk of de 12 straten die naar haar genoemd zijn, ook van naam zullen moeten veranderen.

Denieuwe wet heeft overigens geen betrekking op monumenten, obelisken of gedenkplaten.