Eurogroep opent weg voor sancties Spanje en Portugal

De ministers van Financiën van de eurozone zullen morgen Spanje en Portugal in gebreke stellen inzake hun overtreding van de begrotingsregels. Dat heeft Jeroen Dijsselbloem, de voorzitter van de eurogroep, gezegd. Of het echt nog tot boetes zal komen, is nog niet duidelijk.

De ministers van Financiën van de eurozone -de eurogroep dus- sluiten zich dus bij monde van hun voorzitter Jeroen Dijsselbloem (boven rechts) aan bij de Europese Commissie. Die had eerder vastgesteld dat Spanje en Portugal er niet in slagen om de opgelegde begrotingsdoelstellingen te halen. De begrotingstekorten van die twee landen blijven ver boven de drempel die hen door Europa was opgelegd.

De vaststelling dat Madrid en Lissabon zich niet gehouden hebben aan de afspraken opent de procedure naar mogelijke sancties door de eurozone. De EU-Commissie heeft dan twintig dagen de tijd om voorstellen voor mogelijke sancties uit te werken.

Dat zou kunnen gaan om boetes tot maximaal 0,2% van het bruto binnenlands product van die twee landen, maar ook het niet uitkeren van steun uit de Europese structurele fondsen. Voor Spanje zou dat kunnen oplopen tot een verlies van 1,3 miljard euro en voor Portugal zou dat 500 miljoen euro zijn.

Toch hoeft het nog niet meteen zo'n vaart te lopen. EU-commissaris voor Economische Zaken Pierre Moscovici (links boven) wil van Madrid en Lissabon ook horen waarom ze doelstellingen niet gehaald hebben en welke maatregelen ze daartoe willen treffen. Hoe dan ook valt de beslissing na die twintig dagen bij de ministers van Financiën van de eurozone. Als die tot boetes overgaan, zou het de eerste keer zijn in de geschiedenis van de eurozone dat lidstaten gestraft worden omdat ze de doelstellingen niet nakomen.

Politiek weegt op begrotingen

Dat Spanje en Portugal de pineut dreigen te worden, heeft naast economische ook politieke redenen. Beide landen kregen het tijdens de eurocrisis zwaar te verduren en moesten zware besparingsmaatregelen nemen. Portugal kreeg een noodplan onder voorwaarden van de EU en het Internationaal Muntfonds, Spanje steun voor de banken.

Politiek wordt Portugal sinds kort geregeerd door een socialistische minderheidskabinet met gedoogsteun van uiterst linkse groepen. Daardoor heeft Lissabon het scherpe begrotingsbeleid van de vroegere conservatieve regering afgevlakt en dat is niet goed gevallen bij de rest van de eurozone.

In Spanje hebben twee verkiezingen om een half jaar tijd vooralsnog niet tot een werkbare coalitie geleid. De ontslagnemende conservatieve regering van premier Mariano Rajoy heeft geen meerderheid in het parlement, maar links en uiterst-links geven mekaar ook geen duimbreed toe. In die omstandigheden is het dan ook erg moeilijk om zware beslissingen te nemen.