"G20 is meer dan handen schudden en groepsfoto’s nemen"

De Chinese president Xi Jinping waarschuwt de wereldleiders om van de G20 geen praatbarak te maken. Is de gastheer van de topbijeenkomst te streng? Dries Lesage, professor Internationale Politieke Wetenschappen aan de UGent, noemt de G20 wel degelijk belangrijk om economische verschillen in de wereld aan te pakken.
Copyright 2016 The Associated Press. All rights reserved.

Het beeld dat we hebben van de G20 is er één van handen schudden en groepsfoto’s nemen. Maar levert zo’n topbijeenkomst ook iets op? Lesage: “Toch wel. Er komen veel onderwerpen aan bod. De G20 heeft een belangrijke rol gespeeld in 2008 en 2009 om de financiële crisis onder controle te krijgen. Onder meer door het Internationaal Monetair Fonds (IMF) te versterken en technische hervormingen door te voeren bij het financieel stabiliteitsforum. Nog een voorbeeld zijn de inspanningen van de G20 om samen met de OESO de belastingparadijzen aan te pakken.”

De G20 – een groep van 19 landen en de EU – is voor het eerst bijeengekomen in 1999. “Het was toen een bijeenkomst van alleen de ministers van Financiën. Vanaf 2008 zijn ook de staatshoofden en regeringsleiders betrokken. Dat het forum blijft bestaan, wijst erop dat de leiders enthousiast zijn. Het is het enige forum om op dit niveau informele gesprekken te voeren. Het is een kwestie van elkaar leren kennen. Er zijn ook het hele jaar door werkgroepen en er zijn waardevolle contacten.”

Vooruitgang alleen mogelijk met informele gesprekken

De impulsen van een G20-bijeenkomst zijn moeilijk meetbaar maar hebben volgens Lesage wel degelijk belang. "Wat op de G20 officieel niet ter sprake komt, is de internationale veiligheid. Al wordt daar in de marge wel degelijk over gepraat", zegt Lesage. “De toestand in Syrië zal zeker aan bod komen. Maar de resultaten van die gesprekken zullen niet vermeld worden in het slotcommuniqué.”

De G20 is volgens Lesage geen stuurgroep van de wereld. "Daarvoor wegen de eigen belangen van de lidstaten te zwaar door. Waar het om gaat is dat wereldleiders door informele gesprekken elkaars vertrouwen winnen. Net daarom is het belangrijk dat de Chinezen optreden als gastheer. In het verleden hebben zij zich op internationaal vlak afzijdig gehouden. China was altijd voorstander van formele gesprekken. Maar de Chinezen beseffen dat ze vandaag een belangrijker rol spelen. En op mondiaal vlak kan je maar vooruitkomen binnen een niet-bindend kader. In een formele context is er veel meer nervositeit en wantrouwen.”