Ruzie tussen Iran en Saudi's op vooravond van de hadj

Saudi-Arabië en Iran vechten een hevige woordenstrijd uit aan de vooravond van de haj, de jaarlijkse bedevaart naar Mekka. Dit jaar zijn Iraanse pelgrims niet welkom op de hadj omdat beide landen geen akkoord hebben kunnen bereiken over het aantal Iraanse pelgrims.
Copyright 2016 The Associated Press. All rights reserved.
Pelgrims cirkelen rond de kaaba tijdens de haj.

De hoogste Saudische religieuze autoriteit heeft gezegd dat de Iraanse leiders geen moslims zijn, waarop de Iraanse grootayatollah Ali Khamenei de Saudische dynastie incompetent heeft genoemd.

Op maandag had Khamenei Saudi-Arabië bekritiseerd voor de manier waarop het de hadj organiseert. Verleden jaar kwamen honderden Iranezen om het leven in het gedrang in de mensenmassa in Mekka. Khamenei zei dat de Saudische overheid een aantal van hen "vermoord" had, en hij noemde de Saudische heersers "goddeloos" en "antigodsdienstig".

Daarover ondervraagd door een krant, zei de Saudische grootmoefti Sheikh Abdulaziz Al al-Sheikh dat hij niet verbaasd was over de uitspraken van Khamenei. "We moeten begrijpen dat ze geen moslims zijn", zo zei hij. "Hun belangrijkste vijanden zijn de soennieten."

Hij noemde de Iraanse leiders ook de zonen van de "magus", een verwijzing naar het Zoroastrianisme, het belangrijkste geloof in Perzië tot aan de invasie van de moslim Arabieren 13 eeuwen geleden. Leden van de priesterkaste van de Zoroasters werden magus genoemd.

Copyright 2016 The Associated Press. All rights reserved.

"Niet competent"

Grootayatollah Khamenei reageerde daar dan weer op door te zeggen dat "de snode familieboom van de Saudische dynastie beschikt niet over de competentie om de heilige plaatsen te beheren". Khamenei deed die uitspraak terwijl hij families bezocht van Iraanse pelgrims die verleden jaar in het gedrang in Mekka zijn omgekomen. Hij zei dat er een commissie moest komen om uit te vissen wat de oorzaak was van de ramp.

Volgens de Saudi's vonden 769 pelgrims de dood in het gedrang in 2015, het hoogste dodental sinds er paniek uitbrak in de massa in 1990. Uit tellingen van gerepatrieerde lichamen blijkt dat mogelijk meer dan 2.000 mensen zijn omgekomen, van wie een 400-tal Iraniërs.

Dit jaar zijn Iraniërs niet welkom op de hadj. Beide landen spreken normaal elk jaar af hoeveel Iraanse pelgrims naar Mekka mogen komen, maar dit jaar zijn die gesprekken zonder resultaat in mei afgesprongen. De hadj begint zaterdag en er worden 1,3 miljoen pelgrims verwacht. 

Saudi-Arabië vermijdt meestal uitspraken over de vraag of sjiieten al dan niet moslims zijn, maar ze erkennen hen impliciet door hen toe te laten op de hadj, en door Iran toe te laten tot de Organisatie voor Islamitische Samenwerking die in Saudi-Arabië gevestigd is.

De bitsige woordenstrijd tussen Iran en Saudi-Arabië zal de kloof tussen de beide regionale grootmachten nog verdiepen. Beide landen wedijveren met elkaar voor invloed in de regio, en ze steunen verschillende partijen in de conflicten in onder meer Syrië, Jemen. Het soennitische Saudi-Arabië verbrak in januari de betrekkingen met het sjiitische Iran nadat een woedende menigte de Saudische ambassade in Teheran bestormd had. De bestorming was dan weer het gevolg van de executie in Saudi-Arabië van een dissidente sjiitische geestelijke.

Copyright 2016 The Associated Press. All rights reserved.