Extreme opvattingen in de lift in Europa

Extreme opvattingen zitten in de lift in Europa. Dat blijkt uit een onderzoek van YouGov in 11* Europese landen dat Buzzfeed kon inkijken. Ongeveer de helft van de volwassenen zou er volgens de bevraging extreme opvattingen op na houden. De cijfers zijn het laagst in Duitsland en het hoogst in Oost-Europa.
AFP or licensors
AfD in Duitsland

Voor het onderzoek werd nagegaan in hoeverre Europeanen bepaalde autoritair-populistische (AP) opvattingen steunen. Dergelijke opvattingen zijn volgens de definitie die gebruikt werd in de bevraging een combinatie van negatieve opvattingen over migranten, mensenrechten, Europese integratie en buitenlands beleid. Zulke opvattingen worden volgens het onderzoek gesteund door iets minder dan de helft van de Europeanen en zijn dus volgens het onderzoek stilaan mainstream geworden.

In Roemenië en Polen houden ze er het meest extreme opvattingen op na. Zo'n 80 procent van de volwassenen in die landen hebben dergelijke AP-opvattingen. Daarna volgt Frankrijk met 63 procent, Nederland met 55 procent en de Britten en Finnen met ongeveer de helft van de ondervraagden die er extreme opvattingen op na houden. In Duitsland was het percentage het laagst. Slechts 18 procent van de Duitsers houdt er autoritair-populistische opvattingen op na.

De extreme opvattingen komen over het algemeen meer voor bij oudere laaggeschoolde mannen, maar land per land zijn er grote onderlinge verschillen. Zo zijn in bijvoorbeeld Zweden en Denemarken meer dan de helft van de mensen met extreme opvattingen hooggeschoold. In de meeste andere landen is dat slechts een minderheid.

"De resultaten van ons onderzoek tonen aan dat de vroegere links-rechtstegenstellingen achterhaald zijn", zegt Joe Twyman van YouGov aan Buzzfeed. "Aan beide kanten van het politieke spectrum zien we deze extreme opvattingen opduiken. Eender welke politieke partij die deze opvattingen op de juiste manier gebruikt zou daar electoraal de vruchten van kunnen plukken."

"De opvattingen worden aangewakkerd door onder meer de vluchtelingencrisis en dat vertaalt zich dan bijvoorbeeld in een nee-stem bij het brexit-referendum." Volgens de analist verklaren de resultaten van het onderzoek deels het succes van populistische partijen in Europa gaande van Front National in Frankrijk over AfD in Duitsland tot de PVV in Nederland.

Tussen 31 augustus en 9 september werden ruim 12.000 volwassenen in 11* verschillende Europese landen online ondervraagd. In elk afzonderlijk land werd een statistisch representatieve steekproef genomen van minstens 1.000 mensen. Voor de duidelijkheid: er werden geen Belgen ondervraagd. De volgende landen behoorden tot het onderzoek: Denemarken, Duitsland, Finland, Frankrijk, Groot-Brittannië, Italië, Nederland, Polen, Roemenië, Spanje en Zweden.

*Buzzfeed heeft het over 12 landen, maar in hun overzicht tellen wij er maar 11.