Marghem: "Herfederaliseer de klimaatbevoegdheden"

Federaal minister van Energie en Leefmilieu Marie-Christine Marghem (MR) vindt dat de bevoegdheid voor klimaat opnieuw naar het federale niveau gebracht moet worden. Dat heeft ze gezegd op de RTBF. Nu zijn in de eerste plaats de regio's bevoegd voor het klimaat, maar de samenwerking tussen de regeringen verloopt zeer moeizaam. Daardoor staat ruim 450 miljoen euro geblokkeerd op een rekening.
Jasper Jacobs

De context: eind 2015 bereikten de verschillende ministers van Leefmilieu van de gewesten en de federale regering een akkoord over een klimaatakkoord, na 6 jaar onderhandelen. Dat was niets te vroeg, want de internationale klimaattop in Parijs was op dat moment al begonnen. Het akkoord bepaalt welke inspanningen het federale niveau en elk gewest afzonderlijk moeten doen met het oog op een daling van de CO2-uitstoot tegen 2020 met 15 procent.

Nu tien maand later is er echter nog steeds geen eensgezindheid over hoe de afspraken van eind vorig jaar in een samenwerkingsakkoord moeten worden gegoten. Daardoor staat 455 miljoen euro, inkomsten uit de Europese handel van emmissierechten, geblokkeerd op een rekening van Bpost. Zolang de federale regering en de gewesten geen akkoord sluiten, blijft het geld op de rekening staan en kan het niet geïnvesteerd worden.

De problemen liggen vooral bij de gewesten; Brussel, Wallonië en Vlaanderen, zei Marghem in het programma "A votre avis". Voor haar ligt de oplossing bij het herfederaliseren van de klimaatbevoegdheden. Dan kunnen de regio's niet meer dwarsliggen en moeten ze haar volgen.

"Iemand moet zijn verantwoordelijkheden nemen. De luchtkwaliteit en het klimaat hebben geen grenzen. Als ik het dossier in handen had, zou het probleem opgelost zijn want dan zou ik de inspanningen verdeeld hebben en ik zou dan het akkoord door het federale parlement krijgen", aldus Marghem.

"Vaste verdeelsleutel afspreken"

De bevoegdheidsverdeling is wat ze is, luidt de reactie bij het kabinet van Vlaams minister van Leefmilieu Joke Schauvliege (CD&V). Het heeft weinig zin om die in vraag te stellen. De minister ziet meer heil in een vaste verdeelsleutel voor de inspanningen, zodat er niet elke keer opnieuw onderhandeld moet worden. Binnenkort moeten de ministers immers op zoek naar een nieuw klimaatakkoord voor de periode 2020-2030.

Schauvliege besprak eerder deze week het uitblijven van een samenwerkingsakkoord in het Vlaams parlement. Ze zei daar dat de discussie nog gaat over hernieuwbare energie en de berekeningen daaromtrent.

"Begin juli heeft de werkgroep een juridische en technische verfijning afgerond. De tekst is volledig rond behalve op één punt, en dat is hernieuwbare energie. De ministers bevoegd voor de energie proberen om daar zo snel mogelijk uit te geraken", aldus Schauvliege.

Schauvliege wijst naar Marghem

De Nationale Klimaatcommissie, het overlegorgaan van de bevoegde ministers, komt later deze maand samen om de kwestie te bespreken. Schauvliege erkent dat de gesprekken traag vorderen, maar wijst voor die vertraging in de richting van minister Marghem, die de commissie voorzit.

De 455 miljoen euro zit geblokkeerd op het federale niveau, luidt het ook. "Dit (dat er nog geen geld gestort is, red.) is in tegenspraak met het politieke akkoord. Alle gewesten hebben hun ongenoegen hierover al meermaals geuit, maar ik stel vast dat ondertussen bijna een half miljard euro op het federale niveau zonder meer geblokkeerd blijft."

"De federale overheid kan die middelen al overmaken mocht ze dat willen. Men heeft -denk ik- principieel de houding aangenomen dat ze eerst een samenwerkingsakkoord wil en dan pas wil storten, maar in principe kan het wel."