Verontwaardiging en moedeloosheid

In de rubriek "Vlamingen in de VS" laten we Vlamingen aan het woord die in één van de staten van Amerika wonen. Zij beschrijven hoe ze de aanloop naar de presidentsverkiezingen van 8 november ervaren. Vandaag: Louisiana.

New Orleans valt met geen enkele plek in de VS te vergelijken. Dat hoorde ik al bij elke nieuwe ontmoeting van bij m’n allereerste bezoek hier, nu zo’n 2 jaar geleden. En omdat ik nog nergens anders in de VS geweest was, kon ik dat lang niet ontkennen noch bevestigen.

Ondertussen heb ik toch al een paar andere steden kort bezocht en ben ik een paar keer in Zuid-Florida geweest. En ja, New Orleans is bijzonder en uniek op veel vlakken.

Een plek die onlosmakelijk verbonden is met jazzmuziek, met een levendige Mardi Gras-cultuur en die ook na 11 jaar nog vaak in één zucht met de naam "orkaan Katrina" wordt vernoemd. Nieuwkomers en bezoekers krijgen een warm welkom, en ik heb nog nooit eerder zo goed beseft hoe noorders ik ben door Belgische te zijn, tot ik hier in deze mengelmoes van Creoolse, Cajun, native- en niet-native-Amerikaanse, Franse cultuur terechtkwam.

Ik heb nog geen enkel moment het gevoel gehad dat mij hier m’n plek niet wordt gegund door de echt New Orleanians, al valt het wel op dat er een subtiel waardeoordeel wordt geveld op basis van wanneer je hier bent terechtgekomen. En dan toch ook echt wel of je een pre- of post-Katrina inwoner bent.

Mijn man kwam vanuit Zuid-Florida, waar hij opgegroeid is en waar zijn zus, broer en ouders nog steeds wonen, naar New Orleans om muziek te studeren, exact 11 jaar geleden, meer bepaald 2 weken voor Katrina. Hij is geëvacueerd tijdens de storm, ging terug bij z’n ouders en leefde 9 maanden in grote onzekerheid. Tot hij telefoon kreeg van de universiteit hier, een volledige studiebeurs aangeboden kreeg, zich haastte om z’n studies te hervatten en z’n carrière als muzikant hier op te bouwen. Nu, meer dan een decennium later, kan hij stilaan zeggen dat hij van hier is.

Blauw eiland

Ik kwam naar New Orleans voor de liefde, en bij die liefde hoorde muziek. Veel muziek. Livemuziek, en dan vooral jazz, leeft hier, en veel muzikanten en artiesten kunnen absoluut leven van hun kunst. Dat stemt hoopvol, in een land waar ondersteuning vanuit de overheid voor cultuur toch veel beperkter is. De roots van de jazz liggen hier natuurlijk ook wel, en met zo’n 9 miljoen bezoekers per jaar, is de entertainmentsector één van de grootste in de stad.

Ik ben zelf freelance fotografe, en ben nog maar net door de administratieve immigratie mallemolen geraakt waardoor ik nog niet veel ervaring heb in contacten met klanten hier. Mijn persoonlijke contacten en gesprekken situeren zich dus voornamelijk onder muzikanten, fotografen en andere artiesten.

En hoewel er ook een duidelijke stilte is over het hele politieke debat, ervaar ik dat vooral met en tussen mensen die niet zo heel zeker zijn van elkaars overtuiging. In het artiestenmilieu wordt er openlijk geklaagd, geroepen en gezucht over de uitspraken de “domme, gevaarlijke Trump”. Opmerkelijk daarbij is dat ik maar bij enkele vrienden en bekenden een duidelijke voorkeur en steun waarneem voor Hillary Clinton. En dat zegt misschien veel over het grotere plaatje.

Simpel

In m’n hele volwassen leven in België heb ik nooit actief het politieke nieuws gevolgd. Als ik daarop terugkijk, was dat omdat het me simpelweg vaak niet genoeg interesseerde, maar ook omdat ik dikwijls het gevoel had dat de politieke debatten in de media te complex waren als je geen achtergrond had over het dossier. De discipline of motivatie ontbrak me om me wat meer te interesseren, dus ik haakte vaak af.

Eén van de eerste dingen die me opviel in de aanloop naar deze verkiezingen hier, was hoe simplistisch de debatten zijn. Misschien wel goed voor mijn ego, maar vooral een beetje zorgwekkend. Er wordt zo weinig over complexe en internationale dossiers gediscussieerd, in de debatten, in de berichtgeving in de mainstreammedia, en ik vermoed dus ook niet in de gesprekken in veel huiskamers.

Het was echt wat zoeken om een radiozender en wat nieuwswebsites te vinden waar met iets meer nuance en diepgang het één of andere politiek dossier wordt behandeld. Ik weet dat ik hier misschien wat kort door de bocht ga, maar het lijkt alsof hoe dichter we bij de verkiezingen komen, hoe minder het gaat over dossierkennis en duidelijke plannen, maar meer en meer een trek- en duwspel als symbool voor de algemene polarisering.

Ik hoor heel weinig uitdrukkelijke steun voor één van beide kandidaten bij kennissen en schoonfamilie. Dat was zeker hier in New Orleans nog wel heel anders toen Bernie Sanders nog in de running was. De keuze lijkt vooral te gaan over tégen wie men het hardst wil kiezen.

Moe

Het verbaast me dan ook niet dat het soms moeilijk is om nog echt gesprekken te kunnen voeren met vrienden over deze verkiezingen. Veel jonge mensen leven met een soort moedeloosheid over het politiek systeem en de keuze die ze nu moeten maken. Een keuze die vaak geen keuze voor, maar dus een keuze tegen is. Op een droeve ironische manier kunnen kiezers vanuit beide kampen elkaar misschien nog wel vinden in het feit dat ze het beu zijn.