Sturgeon wil nieuw referendum over Schotse onafhankelijkheid

Schotland gaat volgende week een wetsontwerp indienen dat de weg moet vrijmaken voor een nieuw onafhankelijkheidsreferendum. Dat heeft eerste minister Nicola Sturgeon aangekondigd.
(Archieffoto)

Met het referendum wil Sturgeon de stem van Schotland laten horen in het brexit-debat. Uit de resultaten bleek namelijk dat geen enkel kiesdistrict in Schotland koos voor een brexit. Daarmee bleken de Schotten een andere mening toegedaan dan de andere Britten.

Volgens Sturgeon heeft de keuze voor de brexit - de Britse exit uit de Europese Unie - de voorwaarden van het Schotse lidmaatschap van het Verenigd Koninkrijk veranderd. "Het wetsontwerp over een onafhankelijkheidsreferendum zal volgende week voor publieke consultatie worden voorgesteld", zei Sturgeon.

"Ik zal alles in het werk stellen om Schotland opnieuw zijn onafhankelijkheid te laten overwegen en dat nog voor het Verenigd Koninkrijk de Europese Unie verlaat." Als de Britse regering zoals aangekondigd in het voorjaar van 2017 officieel kenbaar maakt dat het uit de Unie wil stappen, zullen de onderhandelingen met de andere EU-landen wellicht begin 2019 worden afgerond.

Met het wetsontwerp wil Sturgeon het Schotse parlement in Edinburgh maximale bevoegdheden geven voor als het effectief tot een brexit komt. Ze wil van de Britse premier Theresa May bekomen dat Schotland zeggenschap krijgt over beleidsdomeinen die nu bij Europa zitten, zoals visserij en landbouw. Sturgeon wil ook een eigen migratiebeleid kunnen voeren en - last but not least - met Schotland deel blijven uitmaken van de Europese interne markt.

"Alles doen om belangen van Schotland te beschermen"

Het is duidelijk dat Sturgeon de druk op May opvoert. Ze verwijt haar dat de regering in Londen geen gedetailleerd plan voor de toekomst van het land buiten de EU heeft, maar lijkt gealarmeerd doordat May op een "hard brexit" lijkt aan te sturen, waarbij de Britten ook de interne markt verlaten.

Tijdens haar toespraak richtte Sturgeon zich rechtstreeks tot May: "Luister naar dit: denk maar niet dat ik het niet ernstig meen dat ik alles zal doen om de belangen van Schotland te beschermen."

Het ziet er niet naar uit dat Sturgeon snel een nieuw onafhankelijkheidsreferendum zal organiseren, ook al moet het wetsontwerp precies dat mogelijk maken. Volgens peilingen wil momenteel nog geen 40 procent van de Schotten op eigen benen staan. Vanuit de Schotse Labour-partij kwam meteen kritiek op Sturgeons pogingen "het land te verdelen".

Al Schots onafhankelijkheidsreferendum in 2014

In 2014 konden de Schotten zich al eens over hun onafhankelijkheid uitspreken. 55 procent van de mensen die hun stem uitbrachten, koos er toen voor om in het VK te blijven. Het brexit-referendum op 23 juni van dit jaar legde echter bloot dat de Schotten anders over Europa denken dat de meeste andere Britten. Geen enkele kiesdistrict in Schotland koos toen voor een Brexit.

Meteen na het brexit-referendum zette Nicola Sturgeon al de deur open voor een nieuw onafhankelijkheidsreferendum. Schotland koos ervoor om in de Europese Unie te blijven, zei ze. Sturgeon kreeg vanuit Londen de boodschap dat de uitslag van 2014 gerespecteerd moet worden.