Sturgeon: "Nieuw Schots referendum is geen bluf"

In Londen heeft de Britse premier Theresa May de eerste ministers van Wales, Schotland en Noord-Ierland ontmoet, om te bespreken welke rol de drie kunnen spelen in de brexit-onderhandelingen. Na afloop toonde Nicola Sturgeon, de Schotse premier, zich niet echt tevreden met het resultaat, net als de andere regionale partners. De kwestie zet dus ook steeds meer druk op het Verenigd Koninkrijk intern.

De komende gesprekken met de EU vormen een dubbele uitdaging voor Theresa May, die eerder dit jaar David Cameron opvolgde als premier van het Verenigd Koninkrijk. Enerzijds moet ze de best mogelijke deal uit de brand slepen, anderzijds moet ze ook haar eigen deelregio's te vriend houden. Vooral de relatie met Schotland en Noord-Ierland ligt gevoelig, want daar heeft een meerderheid tegen de brexit gestemd. Zij zouden liever gewoon deel blijven uitmaken van de Europese eenheidsmarkt.

Experts hebben al gewaarschuwd voor een constitutionele crisis als May onvoldoende rekening houdt met de wensen van haar Britse partners. "Een brexit-deal uitwerken zonder voldoende rekening te houden met hun verlangens, zou een roekeloze strategie zijn", klinkt het bij de onafhankelijke denktank Institute for Government. "Je mag Schotland, Noord-Ierland en Wales niet zomaar behandelen als een of andere lobby- of belangengroep. Maar anderzijds zullen de deelstaten moeten aanvaarden dat Londen het laatste woord zal hebben".

Deelstaten willen meer inspraak, maar wat wil May geven?

Vandaag heeft May alvast voorgesteld om een soort forum op te richten waarin de drie regionale regeringen de mogelijkheid krijgen om hun visies naar voren te brengen. Zij worden op die manier wel bij de discussies betrokken, maar of ze veel zullen (kunnen) beslissen, valt nog af te wachten. May leek vanmiddag alvast niet op al hun vragen in te willen gaan. Zelfs Wales, dat nochtans ook voor een brexit stemde, zou het onvoldoende vinden.

Na afloop zei Nicola Sturgeon dat ze "betekenisvolle input" wil geven. Ze wil ook dat de andere deelregeringen over het pakket mogen stemmen. Sturgeon haalde opnieuw het mogelijke Schots onafhankelijkheidsreferendum aan, en zei dat dit geen bluf is. "Ik zou niet willen dat Schotland in afgrond wordt geduwd door een harde brexit."

Ook Wales en Noord-Ierland bezorgd

De Welshe premier Carwyn Jones vroeg onlangs al in een open brief dat alle parlementen over het precieze brexitpakket zouden mogen stemmen. In Noord-Ierland wordt dan weer gevreesd dat de hele zaak het vredesproces uit 1998 zou kunnen ondermijnen, en daar speelt ook de kwestie van een "harde grens" met de rest van het eiland, omdat Ierland gewoon bij de EU blijft.