Een op de dertien zwarte Amerikanen mag niet stemmen

Een op de dertien zwarte Amerikanen mag in november niet stemmen vanwege een strafblad. In de swingstaat Florida, waar het niet duidelijk is welke presidentskandidaat zal winnen, is dat zelfs een op de vijf.

Wie ooit veroordeeld is voor een misdaad mag in de Verenigde Staten meestal niet stemmen. De staten hebben echter de mogelijkheid het stemrecht te herstellen voor mensen met een strafblad die hun straf hebben uitgezeten. Alleen in de staten Maine, Vermont en Californië mogen mensen die in de gevangenis zitten hun stem uitbrengen.

In een aantal staten, waaronder swingstaat Florida, betekent een strafblad dat je (waarschijnlijk) nooit meer mag stemmen - zelfs als je je straf hebt uitgezeten. Volgens een recent rapport van de Sentencing Project, een ngo die zich met het Amerikaanse strafrechtssyteem bezig houdt, mag maar liefst 10 procent van de kiezers in Florida om deze reden niet stemmen.

Zwarte Amerikanen

Het ontnemen van het stemrecht voor veroordeelde criminelen valt buitenproportioneel op de zwarte bevolking van de VS. Een zwarte Amerikaan heeft zes keer meer kans om veroordeeld te worden tot gevangenisstraf dan een blanke Amerikaan, zegt belangenorganisatie NAACP. En dat leidt ertoe dat het stemrecht vaker wordt ontnomen. Volgens het Sentencing Project-rapport is het stemrecht ontnomen aan 1 op de 40 Amerikanen, maar voor zwarte Amerikanen is dat 1 op de 13.

Het ontnemen van stemrecht aan mensen met een strafblad werkt in het voordeel van Republikeinse kandidaten, blijkt uit onderzoek uit 2004. Van de mensen wiens stemrecht is ontnomen zou 35 procent zich registreren, zeggen de onderzoekers. En van hen zou driekwart op een Democraat stemmen.

Florida

In Florida, een zeer belangrijke swingstaat met 29 kiesmannen, mag zelfs 1 op de 5 zwarte Amerikanen dit jaar niet stemmen. Bovendien is het daar vrijwel onmogelijk om het stemrecht te herstellen als het eenmaal ontnomen is.

Alleen mensen die een niet-gewelddadig strafblad hebben maken kans. Vijf jaar nadat ze aan alle eisen van hun veroordeling hebben voldaan kunnen ze een aanvraag doen voor herstelling. Die vijf jaar gaat opnieuw in als er sprake is van een klein vergrijp, zelfs als daar geen aanklacht voor wordt ingediend. De aanvraag wordt uiteindelijk beoordeeld door de gouverneur, die daarmee in feite beslist wie er wel of niet mag stemmen.

Het Brennan Center for Justice, een onderdeel van de New York University, hekelt Florida’s strenge beleid. Het schreef in een open brief dat “het goed gedocumenteerd is dat Florida’s beleid om stemrecht te ontnemen van criminelen een overblijfsel is van een discriminerend verleden. Florida’s wet om stemrecht te ontnemen werd ingevoerd na de Burgeroorlog, toen het vijftiende amendement de staat opdroeg Afrikaans-Amerikaanse mannen stemrecht te geven. Het stemverbod was een poging de politieke macht van Afrikaanse Amerikanen te verzwakken, en het heeft nog altijd dat bedoelde effect.”