Is het klimaat nu gered? - Stijn Vercruysse

Vrijdag trad het Klimaatakkoord van Parijs definitief in werking, vandaag begint een nieuwe klimaatconferentie in Marrakesh. Is het klimaat nu gered? Neen, het klimaat is niet gered. Het is een huizenhoog cliché, maar het zware werk – het uitvoeren van dat akkoord - begint nu pas. Een stand van zaken.
analyse
Analyse
Aansturen van de 'analyse' teaser o.a. op de home pagina en 'analyse' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'analyse' overzichtspagina

Stijn Vercruysse is journalist bij VRT Nieuws. Hij werkt op de redactie Buitenland en volgt onder meer de discussies over ons klimaat.

2°C

195 landen hebben zich in Parijs akkoord verklaard om de opwarming van de aarde “well below” 2°C te houden. Nu zitten we al aan 1 graad opwarming. De afgelopen drie jaar - 2014, 2015 en 2016 - zijn de warmste drie in de geschiedenis. (Over 2016 zijn we bijna helemaal zeker). Die 2 graden komen dus gevaarlijk dicht in de buurt.

Beloftes

Om onder die grens te blijven hebben de meeste landen op de klimaatconferentie in Parijs beloftes gedaan over hun uitstoot van broeikasgassen. Die beloftes (over minder uitstoot) staan netjes opgelijst op de website van het klimaatsecretariaat van de Verenigde Naties.

Het Milieuagentschap van diezelfde VN heeft intussen berekend wat het zou betekenen mochten al die beloftes worden uitgevoerd: we stevenen af op een opwarming van 2,9 à 3,4°C.
We zullen dus een tandje moeten bijsteken.

Gelukkig is er nog wat marge! Neem nu de belofte van China, het grootste uitstootland. De Chinezen beloven hun uitstoot te laten pieken tegen 2030, terwijl hun piek eigenlijk al achter de rug is. Hun belofte is al achterhaald. Chinese diplomatie.

Uw uitstoot

Maar is het wel mogelijk, om onder die 2 graden opwarming te blijven?
Ja, zeggen de wetenschappers, maar dan moeten we onze CO²-uitstoot halveren tegen 2050. En dat is niet niets…
Hoeveel bedrijven weten überhaupt hoevéél CO2 ze uitstoten? En hoeveel hebben dan al plannen gemaakt om die uitstoot te verminderen? Weet U het al, eigenlijk?

U stoot nu 8,4 ton CO² per jaar uit. Dat moet u halveren: -4,2 ton. Dat is zowat de jaarlijkse uitstoot van een ruime gezinswagen die 25.000 km per jaar aflegt.

Nul

Na 2050 wordt het alleen maar erger, want tegen 2100 moet de uitstoot nul zijn. Nul! Dan mag u niet meer vliegen, niet meer verwarmen, geen energie meer gebruiken, geen kleren meer kopen, geen vlees meer eten,… tenzij we dat allemaal helemaal anders gaan doen.

En het klassieke verhaaltje dat u intussen uit het hoofd kent (meer hernieuwbare energie, meer vegetarisch eten, energie besparen, het openbaar vervoer nemen) zal écht niet volstaan.

U begrijpt hoe drastisch we zullen moeten ingrijpen in onze systemen. Hoe moeilijk het wordt.

En tóch is het mogelijk, zeggen de meeste rapporten. Voor het eerst slagen we er in Europa bijvoorbeeld in om onze economie te laten groeien, terwijl onze uitstoot daalt.

IJstijd

Stel nu dat we er tóch in slagen om onder die tweegradengrens te blijven (daarboven dreigt de klimaatverandering zichzelf te versnellen namelijk), dan nog zullen de gevolgen groot zijn. 2°C lijkt weinig, maar weet dat het temperatuurverschil met de vorige ijstijd (18.000 jaar geleden) maar 4 à 5 graden is.

Het is als 2 graden koorts. Een lichaamstemperatuur van 39° in plaats van 37°. Dat kleine verschil maakt je ziek. Zo is het ook met de aarde. En dat verschil zal vooral te merken zijn aan de tropen, in de arme landen dus, daar waar ze het minst hebben uitgestoten.

Klimaatpot

Daarom is in Parijs afgesproken dat de ‘rijke’ landen de ‘arme’ landen moeten helpen om zich aan te passen. De rijke steken geld in een ‘klimaatpot’, die de arme landen kunnen gebruiken om dijken te versterken tegen overstromingen, waterirrigatiesystemen te bouwen om droogte te bestrijden, kinderen aan te leren wat ze moeten doen bij orkanen.

België

De bedoeling is dat alle rijke landen hun klimaatbijdrage optrekken, om in 2020 uit te komen op zo’n 100 miljard euro per jaar in totaal. België heeft besloten om z’n bijdrage niet op te trekken, maar te plafonneren: tot 2020 zullen wij maximaal 50 miljoen euro per jaar bijdragen.

Dat is evenveel als Luxemburg… dat 22 keer minder inwoners telt. Ook onze andere buurlanden geven trouwens een veelvoud aan die klimaatpot.
Ook daar is nog wat marge, lijkt me.

Meest gelezen