Turkije schrapt premier bij presidentieel regime dat Erdogan wil invoeren

Via de huidige herziening van het Turkse staatsbestel zou de functie van premier geschrapt worden. Dat verklaart een Turkse minister. Het verankert wettelijk de huidige situatie waar Erdogan de meeste macht heeft.

President Recep Tayyip Erdogan werkt aan een presidentieel regime waardoor hij niet alleen feitelijk, maar ook volgens de grondwet de macht zou hebben. De president heeft momenteel volgens de wet een eerder ceremoniële functie, terwijl de premier het politieke zwaargewicht zou moeten zijn.

In het nieuwe systeem zouden er één of meerdere vicepresidenten zijn, maar ministers zouden buiten het parlement benoemd worden. Dat zei Veysel Eroglu, minister van Water en Bossen aan Anadolu, het persbureau van de Turkse staat.

Eroglu zegt dat het systeem gebaseerd zal zijn op de scheiding van de wetgevende en de uitvoerende macht. Ook zal de president tot een politieke partij moeten behoren om in aanmerking te kunnen komen voor de functie.

Volksstemming

De ombouw van de Turkse staat is een van de speerpunten van Erdogan en zijn moslimconservatieve partij AKP. Maar de plannen van president Erdogan hebben in het parlement de steun nodig van minstens 330 vertegenwoordigers. Als die steun er is, kan het voorstel worden voorgelegd in een referendum volgens Eroglu.

De AKP heeft de meerderheid in het Turkse parlement, maar die is niet voldoende om zo'n grote wijzigingen te doen in de wet. De leider van de uiterst nationalistische MHP kende eerder wel al zijn steun toe. Samen met de MHP zou de AKP aan de nodige drievijfdemeerderheid komen in het parlement.

Kritisch voor Erdogan

De grondwetswijziging moet de huidige situatie wettelijk verankeren. Maar tegenstanders van Erdogan en ngo's waarschuwen al langer voor de toenemende macht van Erdogan. Ze verwijten de man die in 2014 de presidentsverkiezingen won, autoritair te zijn.

Die negatieve commentaren namen toe na de mislukte coup vorig jaar. De Turkse regering legde toen de schuld bij de invloedrijke prediker Fethullah Gülen.

Vorige week nog riep de EU Turkije op om de parlementaire democratie te vrijwaren. "Het land moet de mensenrechten, de rechtsstaat en de fundamentele vrijheiden respecteren." De recente ontwikkelingen in het land zijn volgens de EU "extreem verontrustend".

Meest gelezen