Meest recent

    Trump en Poetin willen hun kernarsenalen moderniseren

    In een tweet heeft de toekomstige president van de Verenigde Staten Donald Trump aangekondigd dat hij de nucleaire arsenalen van zijn land wil uitbreiden en moderniseren. In Rusland wil zijn tegenhanger Vladimir Poetin dat ook. Of dat het begin is van een nieuwe nucleaire wapenwedloop moet nog blijken.

    Trump heeft er tijdens de campagne geen geheim van gemaakt dat hij opnieuw "een sterk buitenlands beleid met tanden" wil gaan voeren. Erg concreet was hij daarover tot nu toe echter niet.

    Op Twitter -zijn favoriete medium om met de pers te communiceren- heeft hij nu gemeld dat "De VS op grote schaal de nucleaire slagkracht moet uitbreiden en versterken tot de wereld zijn gezond verstand terugvindt". Meer uitleg gaf hij daarover niet. Trump is met vakantie, maar zijn woordvoerder Jason Miller zwakte de tweet kort daarop echter wel wat af. Volgens hem was die vooral bedoeld om "de dreiging van nucleaire proliferatie aan te pakken, vooral dan die van terroristische organisaties en instabiele schurkenstaten".

    Overigens wil ook de Russische president Vladimir Poetin zijn kernarsenaal en bijhorende raketten moderniseren en meer slagkrachtig maken. Poetin wil onder meer raketten ontwikkelen die alle onderscheppingsmechanismen te sterk af zijn.

    Waren Poetin en Trump tot nu toe erg vriendelijk voor elkaar, vandaag blijkt dat iets anders. Het is wel opvallend dat beide mannen op dezelfde dag met het nieuws uitpakken dat ze hun nucleaire slagkracht opnieuw willen versterken.

    "Mutual assured destruction" terug van weggeweest?

    Tijdens de Koude Oorlog hielden oost en west elkaar in een wurggreep via het strategische concept van MAD (Mutual Assured Destruction) of gegarandeerde wederzijdse vernietiging ingeval van een aanval. Het idee was dat er na het incasseren van een eerste aanvalsgolf voldoende kernwapens moesten overblijven om wraak te nemen op de vijand.

    Sinds het einde van de Koude Oorlog begin de jaren 90 hebben de VS en Rusland -met voorsprong nog altjid de grootste kernmachten ter wereld- hun arsenalen aan kernkoppen en -raketten systematisch afgebouwd via ontwapeningsverdragen met wederzijdse controle.

    De logica daarachter was vooral financieel: er kon een groot "vredesdividend" verzilverd worden door wederzijdse afbouw en nucleaire arsenalen. Er blijft nog overigens genoeg vernietigingskracht over om een wereldwijd Armageddon te veroorzaken bij een oorlog. 

    De verspreiding van kernwapens bij steeds meer landen zoals India, Pakistan en Noord-Korea heeft die ontwapeningsdans evenwel doen stilvallen. De VS werkten aan antiraketsystemen tegen Iraanse en Noord-Koreaanse aanvalswapens, maar tegelijk vreesde Rusland dat het daardoor als kernmacht buiten spel zou worden gezet. De aanhoudende crises tussen het Westen en Rusland in Georgië, Oekraïne en Syrië lijken nu een nieuw hoofdstuk in te luiden.

    Koken kost geld

    De gelijktijdige aankondiging van Trump en Poetin hoeft nog niet echt meteen een nieuwe nucleaire wapenwedloop zoals in de jaren 50 en 80 te betekenen. Zowel Trump als Poetin willen vooral overkomen als stoere leiders die graag op de tafel kloppen.

    Volgens analisten zou een grootscheepse modernisering van het Amerikaanse kernarsenaal de volgende decennia 1.000 miljard dollar kosten. Hoe Trump aan dat geld wil komen, is niet duidelijk, maar dat is ook van toepassing op het Rusland van Poetin dat economisch zwaar te lijden heeft.

    Het lijkt dus vooralsnog een woordenstrijd tussen Washington en Moskou te worden en hoeft nog geen terugkeer naar de "Star Wars" van Ronald Reagan te betekenen. Beide landen zijn er zich overigens ook van bewust dat die wapenwedloop van de jaren 80 mee heeft geleid tot de economische ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991.