Meest recent

    "We staren ons blind op extremen, maar ware vraagstukken liggen in het midden"

    Zwart-witdenken, wij-zij-denken: in 2016 leek het meer dan ooit schering en inslag. Hoe onttrek je je aan die polarisering? "De grote kunst is wegblijven uit het gesprek van de pushers en zoeken naar de werkelijke vraagstukken." Dat is het advies van Bart Brandsma, een filosoof die mensen en verenigingen coacht als polariseringsmanager.

    Copyright 2016 The Associated Press. All rights reserved. This material may not be published, broadcast, rewritten or redistribu

    Polarisering is zo alomtegenwoordig dat er nu ook een nieuwe functie is opgedoken, die van polariseringsmanager. De Nederlandse filosoof Bart Brandsma biedt trainingen aan aan verschillende organisaties -gevangenissen, mediahuizen, scholen. Hij legt de mechanismen achter het wij-zij-denken bloot en probeert er inzicht in te krijgen.

    Polarisering kan maar bestaan als ze brandstof krijgt, is een van zijn belangrijkste vaststellingen. Hij lichtte ze vanochtend toe in "Bonus" op Radio 1. "Wil je polariseren, dan moet je zoveel mogelijk brandstof leveren door te praten over identiteiten: over moslims en niet-moslims, vluchtelingen en niet-vluchtelingen, Vlamingen en Walen. De mensen die dat doen, zijn de pushers."

    Pusher bij uitstek is natuurlijk de toekomstige Amerikaanse president Donald Trump, die ervan leeft om bevolkingsgroepen tegen elkaar op te zetten en de tegenstellingen op scherp te zetten. Maar ook in Europa en in ons land zijn er mensen die die rol opnemen. Niet alleen politici, maar ook u en ik, al dan niet op de sociale media.

    Pushers bespelen de media

    De pushers slagen er uitstekend in om de media te bespelen. Dé regel in de traditionele journalistiek is ook woord-wederwoord, en dat komt de pushers goed uit. "Journalisten denken dat ze balans tot stand brengen door de twee extremen te laten horen, maar de journalistiek van de nabije toekomst is de journalistiek die het midden opzoekt", vindt Bart Brandsma.

    "De journalist van de toekomst zoekt de oplossingen en de vraagstukken van het midden, en laat de agenda niet bepalen -wat je nu zo ontzettend veel ziet- door de pushers."

    Hoe doe je dat, het midden opzoeken?

    Maar hoe doe je dat, het midden opzoeken? "De grote kunst is om uit het gesprek van de pushers weg te blijven, en te zoeken naar de ware vraagstukken", raadt Brandsma aan.

    "We hebben allemaal de mogelijkheid om brandstof te leveren, maar ook om in het midden te gaan staan, waar de juiste vraagstukken te vinden zijn. Ze dienen zich misschien niet meteen aan, maar zijn er op het tweede gezicht wel." Brandsma is ervan overtuigd dat het werkelijke verlangen van mensen dat naar verbinding is, naar oplossingen.

    Maar ook wie iets wil doen tegen polarisering, maakt de fout om zich te focussen op de polen. "Ze staren er zich vaak blind op, terwijl je juist het midden moet houden en daarin moet investeren. Willen we IS bestrijden, dan doen we dat niet door ons te focussen op wat IS ons voorhoudt. We hebben allemaal de taak om in het midden de nuance te bewaren. Je kunt IS geen groter plezier doen dan door geweldig tekeer te gaan tegen moslims."