Meest recent

    VS en Japan hernieuwen "alliantie van de hoop" in Pearl Harbor

    De Japanse premier Shinzo Abe heeft in Pearl Harbor op Hawaï zijn deelneming betuigd aan de 2.300 Amerikanen die hier 75 jaar geleden zijn omgekomen bij een Japanse luchtaanval. Hij deed dat in gezelschap van de Amerikaanse president Barack Obama.

    1963 AP

    Abe is niet de eerste Japanse premier die Pearl Harbor bezoekt, maar het is wel opvallend dat hij dat deed in gezelschap van de Amerikaanse president Barack Obama. Symbolisch kan dat tellen, te meer omdat Obama eerder als eerste VS-president Hiroshima heeft bezocht, de Japanse stad die in 1945 verwoest werd door een atoombom.

    Abe drukte wel zijn spijt uit over de 2.300 Amerikanen die in december 1941 zijn omgekomen bij de Japanse aanval op Pearl Harbor, maar hij vermeed verontschuldigingen voor die raid. Samen met Obama legde hij bloemen neer voor de slachtoffers en bezocht hij het monuiment boven het wrak van het gezonken Amerikaanse marineschip USS Arizona in de haven van Pearl Harbor.

    De Amerikaans-Japanse band is volgens Abe "een alliantie van de hoop" en een voorbeeld van de verzoening tussen vroegere vijanden. Obama noemde het hoopvol "dat de wonden van oorlog verzacht kunnen worden door vriendschap". De band tussen Amerika en Japan is volgens hem een hoeksteen van de veiligheid in het Verre Oosten.

    Het waren dus warme woorden van beide leiders op een plaats waar op 7 december 1941 een bloedige oorlog tussen de twee landen is uitgebroken. De nauwe band tussen de VS en Japan is dan ook een erg belangrijke as over de Stille Oceaan en in het Verre Oosten.

    Onder Obama heeft de VS een strategische "shift" ingezet van Europa en het Midden-Oosten naar de Stille Oceaan en het Verre Oosten. Dat is niet nieuw, maar Obama wou meer de nadruk op de Pacific leggen. Daarbij worden de banden aangehaald met de bondgenoten zoals Japan, Zuid-Korea, Australië, Nieuw-Zeeland en de landen in Zuidoost-Azië.

    Dat is vooral van belang om een tegengewicht te vinden voor de opkomende macht van China, dat zijn invloed in de regio wil projecteren. De VS heeft daarbij wel tegenslagen moeten incasseren. Zo haalt de militaire dictatuur in Thailand de banden aan met China en onder de nieuwe Filipijnse president Rodrigo Duterte zijn de relaties tussen dat land en de VS verzuurd.

    Het valt hoe dan ook af te wachten in welke mate de nieuwe VS-president Donald Trump de Azië-politiek van zijn voorganger wil voortzetten. Trump is alvast tegenstander van het vrijhandelspact dat Obama met landen aan de Stille Oceaan gesloten heeft.

    AP2011

    Van bloedige oorlog naar alliantie

    Het bezoek van de Japanse premier Shinzo Abe aan Pearl Harbor ligt erg gevoelig. Op 7 december 1941 voerden Japanse vliegtuigen daar een verrassingsaanval uit tegen de Amerikaanse vloot. Daarbij werden 2.300 Amerikanen gedood en verloor de VS tal van marineschepen.

    Toch was de aanval een mislukking: de vier Amerikaanse vliegdekschepen -tegen wie de raid bedoeld was- lagen niet in de haven en de Japanners konden hen niet vinden. Dat zou Japan later in de oorlog nog zuur opbreken. De VS-vloot in de Stille Oceaan was zwaar gehavend, maar niet uitgeschakeld.

    Pearl Harbor werd het begin van de Tweede Wereldoorlog tussen Japan en de Westerse mogendheden. Na de capitulatie kwam Japan onder Amerkaanse bezetting, maar tegelijk werden de oude vijanden stevige bondgenoten in de Koude Oorlog tegen de Sovjet-Unie en nu ook tegen China.