Meest recent

    "Waarover hebben VS en EU wél nog gedeelde waarden en belangen?"

    Voormalig Europees president Herman Van Rompuy is nog altijd geschokt door het taalgebruik en de houding van de Amerikaanse president Donald Trump. "Het lijkt wel of de VS en de EU geen gedeelde waarden meer hebben", zegt hij in "Terzake". Hij gelooft wel dat de huidige toestand een aansporing moet zijn om door te gaan met het Europees project.

    "Ik heb mijn mening over Trump niet moeten herzien sinds de campagne", zegt Van Rompuy. "Wat van belang is niet alleen wat men doet, maar ook wat men zegt en hoe men zich verhoudt tot andere mensen. De toon tijdens de campagne van misprijzen van tegenstanders, van afgunst, van haat, van beledigingen, heeft mij toen geshockeerd, en wat er de laatste dagen is gebeurd nog meer".

    "Toen Barack Obama nog president was en we over buitenlandse politiek spraken, dan zei hij dikwijls: het is eigenlijk saai, want we zijn het over alles eens", vertelt Van Rompuy. "Maar als men de Amerikaanse administratie nu hoort: wij verschillen van mening over Rusland, wij verschillen van mening over China, we verschillen van mening over de vrijhandel, we verschillen van mening over de NAVO. Men vraagt zich af waar we wél nog gedeelde waarden en gedeelde belangen hebben. Dat is nog nooit, nooit voorgevallen."

    Europa

    Toch kan dit een moment zijn om de Europese Unie sterker te maken, denkt Van Rompuy. "We moeten er wel rekening mee houden dat zolang er geen Franse en Duitse verkiezingen zijn geweest, de tijd niet rijp is voor een groot initiatief."

    "Maar we moeten dat initiatief dat misschien van Frankrijk en Duitsland zal uitgaan - einde van dit jaar, begin volgend jaar - goed voorbereiden. Het moet natuurlijk beantwoorden aan de zorgen van veel mensen. Veel mensen willen een open samenleving, een open economie, een open democratie, maar vragen meer bescherming", stelt Van Rompuy. "Bescherming tegen werkloosheid, tegen onzeker werk, tegen illegale migratie, tegen terrorisme, tegen allerhande vormen van dumping."

    "Wij hebben nu met de Amerikaanse verkiezingen gezien dat het geen probleem is van Europa alleen, het is een probleem van heel het Westen, van alle westerse democratieën: hoe een open samenleving blijven en toch mensen veel meer bescherming geven dan ze nu hebben of ervaren."

    Van Rompuy is wel bezorgd over wat hij ziet, "maar we mogen het daar niet bij laten". "Europa moet  doorgaan met zijn vrijhandel, met zijn klimaatpolitiek, doorgaan met zijn eigen project. Het moet een aansporing zijn om sterker dan ooit te geloven in het Europees project", besluit hij.