Meest recent

    Kan een gigantische ijsmachine het smeltende ijs van de Noordpool redden?

    Het ijs op de Noordpool is aan een duizelingwekkende snelheid aan het smelten onder invloed van de klimaatopwarming. Wetenschappers van de Arizona State University zijn echter niet bij de pakken blijven zitten en werken met man en macht aan een oplossing onder de vorm van een gigantische ijsmachine. Simpel uitgelegd: bedoeling is het gesmolten ijs gewoon opnieuw te bevriezen.

    "Het zeewater wordt gesproeid op het bestaande zeeijs in de winter", legt glacioloog Frank Pattyn (ULB) uit in "De ochtend". "Het water heeft een temperatuur van ongeveer -2 graden en de luchttemperatuur in de winter is gevoelig lager. Het gesproeide zeewater zal dus bevriezen en zo het zeeijs dikker maken en beschermen, zodanig dat het minder snel zal smelten tijdens de zomer."

    Het Noordpoolgebied warmt sneller op dan de rest van de wereld. Het is best een vicieuze cirkel: zeeijs reflecteert energie naar de ruimte. Als de temperatuur toeneemt en het ijs smelt, is er minder zeeijs en wordt er minder gereflecteerd naar de ruimte. Er wordt meer energie geabsorbeerd door de oceanen wat het smelten van het zeeijs uiteindelijk versterkt.

    Een kantelmoment forceren, MAAR oplapwerk

    "Als men het zeeijs aan de Noordpool beschermt, zal het minder afsmelten. We moeten op het punt komen waarbij het ijs weer zal aangroeien, omdat er een groter oppervlak zeeijs zal zijn en dus meer energie gereflecteerd wordt naar de ruimte en de temperatuur zal afnemen."

    Lukt dat met de huidige technologie? "Dat is mogelijk. We hebben wel een zéér grote investering nodig. Slechts op enkele strategische plaatsen moeten sproeiers geplaatst worden. Die sproeiers werken trouwens op windenergie", zegt Pattyn overtuigd. De glacioloog benadrukt dat deze oplossing de oorzaak - het broeikaseffect - niet aanpakt. Hij noemt het eerder "oplapwerk".

    "Het kan ervoor zorgen dat de temperatuur minder snel zal stijgen, maar we kunnen ook een ander kantelpunt bereiken. Eens de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer zo groot is waardoor men veel meer absorptie heeft van energie door CO2... dan kan die stijging van de temperatuur zorgen voor een smelting van het zeeijs die niet meer kan tegengehouden worden door de sproeiers. Met andere woorden: dan kan het allemaal sneller gaan dan nu het geval is."

    Hoe zit het met de Zuidpool?

    Bij het zeeijs van de Zuidpool is het al iets moeilijker, stelt Pattyn. "In die zin dat het zeeijs vrijwel contant is geweest, afgezien van dit jaar. Dit jaar zitten we op een absoluut minimum. Het is iets om op te volgen. Dit fenomeen is eigenlijk nieuw."

    Hij legt uit dat er ook al plannen zijn geweest op Antarctica om de stijging van de zeespiegel tegen te gaan door zeewater te sproeien op de ijskap. "Maar dat is een huzarenstukje dat veel energie vergt om dat te doen." Pattyn vindt dat wanneer je start, je er ook járen mee moet doorgaan. "Anders houdt het het risico in dat je op een punt terugkeert waarop er eigenlijk niks is gebeurd."