Meest recent

    "Je koopt ook geen tweedehands auto als je niet onder de motorkap mag kijken"

    Een Leuvense psycholoog heeft een rel ontketend in internationale wetenschappelijke kringen. Gert Storms deed peer review voor de Journal of Experimental Psychology, een blad van de gerenommeerde American Psychological Association (APA). Maar hij wil dat niet meer doen als hij geen inzage krijgt in alle onderzoeksgegevens. Daarop vroeg het tijdschrift hem om ontslag te nemen. Storms houdt het been stijf: "Je koopt toch ook geen tweedehandsauto als je niet onder de motorkap mag kijken?"

    Peer reviewers beoordelen de kwaliteit van de pubicaties in wetenschappelijke tijdschriften, ze beoordelen de ingezonden stukken. Gert Storms begrijpt dan ook niet dat de hoofdredactie ermee instemt dat auteurs niet al hun onderzoeksgegevens moeten bekendmaken. "Ik heb geen flauw idee waarom dat niet kan, ik begrijp de logica erachter totaal niet", zei Storms vanochtend in "Bonus" op Radio 1. "Er kunnen goede redenen zijn om data niet vrij te geven. Maar soms hebben wetenschappers wél iets te verbergen."

    Enkele jaren geleden was er bijvoorbeeld de affaire-Diederik Stapel, een Nederlandse psycholoog die zijn onderzoeken opleukte met zelfverzonnen gegevens. Zijn ontmaskering joeg een schokgolf door de wetenschap. Maar de controle op wetenschappeliljk onderzoek schiet nog altijd tekort, vinden veel wetenschappers. En het gaat niet alleen over psychologie, benadrukt Storms. "Het gaat om de wetenschap in het algemeen. Ook bijvoorbeeld over geneeskunde of sociologie."

    Er is dan ook een groeiende beweging voor meer transparantie in de wetenschap. Op 1 januari van dit jaar ging het Peer Reviewers' Openness Initiative van start. De wetenschappers die dit initiatief onderschrijven - waaronder Storms - weigeren nog publicaties te beoordelen waarvan ze niet alle data kennen.

    Het conflict met de APA lokt dan ook heel wat reacties uit. Het tijdschrift Nature schreef er onder andere over. En dat merkt Storms: "Ik heb de voorbije dagen al een paar honderd mails gekregen vanuit heel de wereld, van mensen uit verschillende disciplines. Ik krijg veel bemoedigende reacties. Maar het gaat niet om mij. Het gaat om het principe: die openheid moet er komen. Hopelijk verandert er nu iets."