Meest recent

    Trump tekent nieuw inreisverbod, Irak niet langer op lijst

    De Amerikaanse president Donald Trump heeft vandaag een nieuw presidentieel decreet uitgevaardigd met een inreisverbod voor de inwoners van een aantal moslimlanden. Het nieuwe decreet verschilt op een aantal punten aanzienlijk van het vorige, dat door een rechter is opgeschort. Irak staat niet meer op de lijst, en Syrische vluchtelingen krijgen dezelfde behandeling als andere vluchtelingen. Of dat voldoende is om de rechtbanken te overtuigen, zal nog moeten blijken.
    AFP or licensors
    Kelly, Sessions en Tillerson (vlnr) tijdens de persvoorstelling.

    Het nieuwe inreisverbod slaat niet langer op Irak en ook mensen die al een visum hebben, worden er niet door getroffen. Bij het vorige was dat wel het geval, en werden mensen uit de betrokken landen met een visum, van de ene dag op de andere geweerd.

    Bij het vorige inreisverbod stond Irak nog wel op de lijst, naast Syrië, Somalië, Soedan, Jemen, Iran en Lybië. Voor de inwoners van die landen gold een inreisverbod van 90 dagen van zodra het decreet van kracht werd. De klok voor die 90 dagen wordt opnieuw op nul gezet van zodra het decreet van kracht wordt.

    "Ik denk dat mensen zes of zeven belangrijke punten zullen zien in dit presidentieel decreet die verduidelijken wie er onder valt", zo had Witte Huis-adviseur Kellyanne Conway vanochtend al gezegd in de show "Fox and Friends" (kleine foto). "Als je reisdocumenten hebt, als je daadwerkelijk een visum hebt, als je een legale permanente ingezetene bent (iemand met een "green card", nvdr), val je niet onder het decreet in kwestie. Daarnaast staat ook Irak niet langer op de lijst op basis van het verbeterde screenings- en rapporteringsmaatregelen." Dat is intussen ook bevestigd door Homeland Security en de Amerikaanse regering.

    Na de ondertekening van het vorige inreisverbod door Trump had de Iraakse premier Haider al-Abadi gezegd dat hij tegenmaatregelen overwoog. De plooien tussen beide landen werden evenwel gladgestreken tijdens een ontmoeting tussen al-Habadi en de Amerikaanse minister van Defensie Jim Mattis enkele weken geleden in Bagdad.

    16 maart

    Voor vluchtelingen gold in het vorige decreet een inreisverbod van 120 dagen, behalve voor vluchtelingen uit Syrië, die voor onbepaalde tijd geweerd werden. In het nieuwe decreet krijgen de Syrische vluchtelingen dezelfde behandeling als de andere, en geldt het verbod dus voor 120 dagen.

    Vluchtelingen die al in een traject zitten van Buitenlandse Zaken in de VS om naar de VS te reizen, zullen wel nog binnen mogen. Als de opschorting van het toelaten van vluchtelingen na de 120 dagen voorbij is, zal het aantal vluchtelingen dat wordt binnengelaten, beperkt worden tot 50.000 voor dit fiscale jaar dat eindigt op 30 september.

    In het nieuwe decreet zijn ook de verwijzingen geschrapt naar "religieuze minderheden". Critici van het inreisverbod hadden daarover gezegd dat het bedoeld was om christenen uit onder meer het Midden-Oosten binnen te laten en moslims te weren. 

    Het nieuwe inreisverbod gaat in op 16 maart. Het vorige ging nagenoeg onmiddellijk in, wat leidde tot chaos op luchthavens in de VS en elders. Volgens Trump was dat nodig omdat anders in de tijd tussen de afkondiging en het van kracht worden, een hele boel "bad dudes" nog snel het land zouden binnenkomen. Het Amerikaanse immigratiesysteem maakt een "toeloop" zoals Trump die beschreef, echter zo goed als onmogelijk. Er zijn 38 landen die vrijgesteld zijn van de visumplicht, maar ook hun inwoners moeten op voorhand toelating krijgen om naar de VS te reizen door achtergrondinformatie te verstrekken. Alle andere mensen moeten een visum aanvragen en worden gescreend.

    In mineur

    Het nieuwe decreet werd door Trump in het Witte Huis getekend zonder publiek of pers, en het werd formeel voorgesteld aan de pers door de minister van Homeland Security John Kelly, minister van Binnenlandse Zaken Rex Tillerson en minister van Justitie Jef Session. Tillerson omschreef het nieuwe decreet als "van cruciaal belang voor de versterking van de nationale veiligheid". De drie excellenties wilden na hun voorstelling geen vragen beantwoorden van de pers. 

    De voorstelling in mineur staat in schril contrast met wat er gebeurde rond het eerste decreet, dat Trump een week na zijn inauguratie ondertekende tijdens een ceremonie onder schijnwerpers in de "Hall of Heroes" in het Pentagon, in het bijzijn van minister van Defensie James Mattis.

    Bovendien staat er voor vandaag geen persconferentie met camera's gepland voor woordvoerder Sean Spicer, wat de indruk geeft dat Trump enigszins afstand neemt van het inreisverbod. Tijdens zijn campagne en in de eerste dagen van zijn presidentschap had hij daar nochtans sterk de nadruk op gelegd.

    Geschorst

    Het vorige presidentieel decreet van Trump over het inreisverbod leidde tot een storm van protest in de VS zelf en elders in de wereld.

    Het verbod werd al snel opgeschort door de rechters, en ook in beroep bleef die schorsing gehandhaafd, tot grote woede van Trump. Onmiddellijk na die uitspraak in beroep, op 10 februari, had Trump binnen een week nieuwe maatregelen beloofd. Uiteindelijk heeft het langer geduurd.

    Trump had ook gezegd dat hij de opschorting gerechtelijk zou aanvechten maar het Witte Huis heeft nu besloten een aangepaste versie uit te vaardigen in plaats van de legale strijd helemaal uit te vechten tot in het Hooggerechtshof.

    "Enige manier is geen moslimverbod hebben"

    Het oorspronkelijke, agressieve inreisverbod is in deze nieuwe versie verzacht, maar het is de vraag of dat de critici en de rechters zal kunnen sussen.

    Zowel burgerrechtenorganisaties als de Democratische oppositie zijn al vast niet onder de indruk van de aanpassingen.

    De burgerrechtenvereniging ACLU heeft al aangekondigd dat ze zeer snel naar de rechtbank zal stappen om er voor te zorgen dat het inreisverbod niet van kracht zal worden, ofwel door de bestaande gedingen uit te breiden, of door nieuw rechtszaken aan te spannen.

    Volgens de ACLU neemt het nieuwe decreet een aantal wettelijke problemen weg, maar blijft het fundamentele grondwettelijke probleem van het eerste decreet nog steeds gelden, namelijk discriminatie op basis van geloof. "De enige manier om het moslimverbod daadwerkelijk in orde te brengen, is geen moslimverbod hebben", zo zei de ACLU in een verklaring.

    Ook de Democratische oppositie in het Amerikaanse Congres veroordeelt het herziene inreisverbod voor vluchtelingen en inwoners van zes moslimlanden. Volgens de Democraten zal het "herverpakte" inreisverbod evenzeer op juridische problemen botsen en is het nog steeds "illegaal en inefficiënt".

    "Een minder strenge ban is nog steeds een ban", zo reageerde de Democratische fractieleider in de Senaat, Chuck Schumer. "Ondanks de wijzigingen van de regering, maakt deze gevaarlijke beslissing ons niet veiliger, maar juist onveiliger. Het is verwerpelijk en on-Amerikaans."

    Nancy Pelosi, de fractieleider van de Democratische minderheid in het Huis van Afgevaardigden, spreekt van een "herverpakking" van "immoreel" beleid. "Om het Amerikaanse volk te beschermen, moeten we sterk en slim zijn, niet roekeloos en onbezonnen."