Meest recent

    Europa en veiligheid beheersen "Le Grand Débat" in Frankrijk

    Voor het eerst hebben elf presidentskandidaten deelgenomen aan een debat op de Franse televisie. Bij het vorige waren enkel de vijf belangrijkste uitgenodigd. De kleinere kandidaten hebben volop gebruik gemaakt van het aanbod; de "grote drie" (Le Pen, Macron en Fillon) probeerden vooral om geen fouten te maken.
    AFP or licensors

    De elf kandidaten -en dan vooral de minder bekenden- bestrijken een veld van extreemlinks en antikapitalistisch tot ultranationalistisch. De twee uitersten vinden elkaar in hun kritiek op de Europese Unie, de NAVO en het politiek-economisch model.

    De nogal extreme standpunten van sommige van die kandidaten maken het de grote koplopers in de opiniepeilingen het dan weer gemakkelijker om aanvaardbaar en presidentieel over te komen.

    Zelfs Marine Le Pen van het extreemrechtse Front National -die voorligt in de peilingen- wil dan wel Frankrijk uit de eurozone halen, maar dan wel na een referendum zoals in Groot-Brittannië. Economisch wil ze een "intelligent protectionisme" voeren; andere landen verdedigen hun producten veel beter dan wij. Scherper ging het eraan toe toen Le Pen Frankrijk verweet om een "universiteit van het jihadisme" te zijn geworden.

    Dat leverde haar de kritiek op van de centrist en voormalig minister van Economie Emmanuel Macron die Le Pen en haar vader "decennia van leugens" verweet. Voor Macron staat "nationalisme gelijk staat aan oorlog", een quote die hij overigens van ex-president François Mitterrand geleend heeft. Macron verdedigde de voordelen die de EU en de euro Frankrijk oplevert. De kandidaat zonder partij "wil het optimisme en vertrouwen van de Fransen herstellen" met de hervorming van de staatsstructuren en forse investeringen in infrastructuur, scholen en de economie.

    Centrumrechtse Fillon lijkt wat "afwezig"

    De derde grote kandidaat, ex-premier François Fillon van de centrumrechtse Les Républicains, kwam wat traag op gang en verbleekte aanvankelijk bij de andere kandidaten.

    Fillon die in allerlei schandalen genoemd wordt, hamerde op de noodzaak van diepgaande structurele economische hervormingen, de kern van zijn programma. Internationaal wil hij dat "la France en guerre" binnen Europa een eigen rol moet spelen tegenover de Verenigde Staten, China en Rusland. Ook hij verdedigt de EU en de euro, wat niet nieuw is.

    Linkse kandidaten verscheuren elkaar

    Benoit Hamon, de kandidaat van de regerende socialistische partij van president François Hollande, heeft het ook nu vooral moeilijk met de andere linkse kandidaten, die zeker geen front vormen. Hamon hamert op eerlijkheid en werpt zich op "tegen de hypocrisie" om de "morele en politieke crisis in het land aan te pakken". 

    De meer linkse kandidaat Jean-Luc Mélenchon kon dan weer gemakkelijker uitvliegen tegen het grootkapitaal "dat geld moet teruggeven om volledige tewerkstelling en een verhoging van de lonen mogelijk te maken".

    Linkser dan links wil de antikapistalistische kandidaat Philippe Poutou dan weer "de woede van veel Fransen" vertolken en "korte metten maken met de reactionaire, racistische politiek die mensen opzet tegen de migranten". Nathalie Arthaud van de communistisch geïnspireerde Lutte Ouvrière zei op te komen voor arbeiders die door het kapitalisme en de nood om dividenden uit te betalen, verpletterd worden.

    Klein-rechts viseert vooral de Europese Unie

    Aan de andere kant van het politiek spectrum kon François Asselineau nog eens zijn eis om Frankrijk uit de EU, de eurozone en de NAVO te halen, voorstellen. Net als het VK wil hij artikel 50 van het EU-verdrag inroepen, het heronderhandelen van Europese verdragen zal nooit gebeuren, zegt hij. Voor hem is de echte onafhankelijkheid van Frankrijk het belangrijkste.

    Ook anti-Europees en Frans nationalistisch is Nicolas Dupont-Aignan die zowat 5% in de peilingen heeft en zich ergens tussen Le Pen en Fillon situeert. Dupont-Aignan is vooral een figuur die Fillon stemmen zou kunnen kosten. Ook hij valt de Europese Unie in zijn huidige vorm af en wil een "Europa der Naties" in de stijl naar zijn grote idool, ex-president Charles de Gaulle.

    Ouderdomsdeken Jacques Cheminade belooft een basisinkomen voor jongeren en 100 miljard euro investeringen in "technologie van de toekomst". Dat moet volgens hem gebeuren in samenwerking met China en ontwikkelingsladen. Cheminade heeft radicale ideeën, maar past niet in de links-rechtse opdeling.