Meest recent

    227 miljoen Europeanen bepalen in 2017 het lot van Europa

    Na Nederland trekken ook Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland binnenkort naar de stembus voor parlements- of presidentsverkiezingen. Wie zijn telkens de grootste kanshebbers? En wat betekent de uitslag mogelijk voor de Europese Unie?
    © Image Source, all rights reserved.

    2017 is zonder meer een belangrijk verkiezingsjaar voor Europa. Er vinden dan wel geen Europese verkiezingen plaats, maar 4 belangrijke landen houden parlements- of presidentsverkiezingen of hebben die gehouden. Het gaat om Nederland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland. Samen vertegenwoordigen ze zowat 227 miljoen Europeanen, goed voor bijna 45 procent van alle inwoners van de EU.

    1. Nederland

    • In Nederland hebben op 15 maart Tweede Kamerverkiezingen plaatsgevonden
    • Regeringspartij VVD van aftredend premier Mark Rutte moest 8 zetels inleveren, maar blijft met 33 zetels de grootste partij.
    • Iedereen keek uit naar het resultaat van de PVV, de rechts-populistische partij van Geert Wilders. Die sleepte 20 zetels in de wacht (+5) en is daarmee de tweede partij.
    • Regeringspartij PvdA heeft een dramatisch verlies geleden. De partij verloor 29 zetels en houdt er 9 over.
    • Uiteindelijk zijn de VVD (liberaal), het CDA (christen-democratisch), D66 (links-liberaal) en GroenLinks (progressief-links) aan tafel geschoven in een poging een regering op de been te brengen.

    Quid Europa?

    Het "grote gevaar" van een klinkende overwinning voor Wilders die voluit voor een "nexit" ging, is afgewend. Hij won minder zetels dan verwacht en bovendien wil niemand met hem onderhandelen. Nederland is van nature eurokritisch, maar een kabinet van de VVD, het CDA, D66 en GroenLinks zal het Europese systeem niet ondermijnen.

    Het staat echter niet vast dat die vier partijen ook echt een kabinet gaan vormen. De formatiegesprekken lopen al zowat een maand, zonder dat veel informatie uitlekt. Volgens veel Nederlanders is dat goed nieuws. Eind deze week volgt een belangrijk moment met het begin van de lentevakantie. Om de moraal hoog te houden, zouden dan concrete resultaten op tafel moeten liggen.

    2. Frankrijk

    • In Frankrijk vinden binnenkort presidentsverkiezingen plaats. Dit gebeurt in 2 rondes: op 23 april en op 7 mei.
    • Op basis van de jongste peilingen, maken liefst 4 kandidaten een reële kans om de tweede ronde te halen. Het gaat om Marine Le Pen van Front National (extreemrechts), Emmanuel Macron van En Marche (sociaal-liberaal), François Fillon van Les Républicains (rechts) en Jean-Luc Mélenchon van La France insoumise (radicaal links).
    • Huidig president François Hollande van de PS is geen kandidaat om zichzelf op te volgen, een primeur in de Vijfde Republiek. Zijn partij schuift Benoît Hamon naar voren, maar de kans is klein dat hij de tweede ronde haalt.

    Quid Europa?

    Als zowel Le Pen als Mélenchon de tweede ronde haalt, is dat slecht nieuws voor de Europese Unie. Hoewel de twee kandidaten tot een heel andere ideologische strekking behoren, geloven ze allebei dat Frankrijk beter af is met minder Europa of zelfs zonder Europa.

    Allebei geven ze te kennen dat ze een referendum over een "frexit" willen organiseren als ze het Elysée halen. Voor Le Pen is dat vooral een kwestie van nationale soevereiniteit, Mélenchon hekelt in eerste instantie de liberale politiek en de strikte begrotingsregels van de EU.

    Een overwinning van Macron zou dan weer een zucht van verlichting door vele Europese hoofdsteden jagen. Als onafhankelijke kandidaat wil hij een pro-Europese koers varen. Daarbij wil hij een belangrijke plek voor Frankrijk binnen de EU opeisen en inzetten op een sterke Frans-Duitse as. Opmerkelijk: op zijn laatste verkiezingsbijeenkomst wapperde naast de Franse vlag ook de Europese.

    3. Het Verenigd Koninkrijk

    • Als de Britse premier Theresa May haar zin krijgt, trekken de Britten op 8 juni naar de stembus voor vervroegde parlementsverkiezingen.
    • Volgens de "poll of polls" van de BBC kan de Conservatieve partij van May rekenen op liefst 43 procent van de stemmen. Daarna volgen Labour met 25 procent, Ukip met 11 procent, de Liberal Democrats met 10 procent, de Scottish National Party met 5 procent en de groenen met 4 procent.
    • Het lijdt geen twijfel dat May zich kandidaat zal stellen om zichzelf als premier op te volgen. Ook partijleider Jeremy Corbyn van Labour heeft al aangekondigd dat hij graag zijn intrek in Downing Street 10 wil nemen.

    Quid Europa?

    Gezien verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk verlopen volgens het "winner takes all"-principe in elk kiesdistrict afzonderlijk, is het moeilijk de uitslag op voorhand te voorspellen. Toch lijkt de kans groot dat May haar slag zal thuishalen en net als nu op een absolute meerderheid in het Lagerhuis zal kunnen rekenen. Waarschijnlijk zal ze zelfs nog enkele bijkomende zetels in de wacht slepen.

    Naar verwachting zullen het bovendien vooral brexiteers zijn die de zitjes bezetten. Dit betekent dat May haar plannen voor een harde brexit gewoon zal kunnen uitvoeren, dit gesterkt door het mandaat van de kiezer en door een Lagerhuis dat haar gunstig gezind is.

    4. Duitsland

    • Op 24 september is het de beurt aan Duitsland. Daar vindt dan de Bundestagswahl plaats, de parlementsverkiezingen.
    • Sinds november 2005 is Angela Merkel voor de CDU (christen-democraten) bondskanselier. Ze wil zichzelf graag opvolgen in die functie. Daarbij voelt ze de hete adem in de nek van Martin Schulz van de SPD (sociaal-democraten). In de peilingen halen de beide partijen elk tussen de 30 en de 35 procent en doen ze voortdurend haasje over in de strijd om de eerste plaats.
    • De ster van Frauke Petry van de rechts-populistische partij AfD lijkt tanende. Samen het met stilvallen van de vluchtelingenstroom in Europa is ook de opmars van haar partij gestopt. In de peilingen haalt AfD nog goed 10 procent van de stemmen.

    Quid Europa?

    Wat Duitsland betreft, lijkt het broodje van de EU bij voorbaat gebakken. Op AfD na, zijn alle Duitse partijen eurofiel. Merkel noch Schulz zou als bondskanselier dan ook een anti-Europese koers varen. De kans dat een van hen samen met AfD gaat regeren, is onbestaande. Rond die partij hangt immers een cordon sanitaire.