Meest recent

    Waarom feliciteert Trump Erdogan met omstreden zege? "Om lijn zuiver te houden"

    De Amerikaanse president Trump heeft als eerste westerse leider zijn Turkse collega Erdogan telefonisch gefeliciteerd met zijn overwinning bij het referendum van afgelopen zondag. Een opvallende demarche, want het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken had dat liever niet gezien en is net als de meeste westerse leiders kritisch over het verloop van het referendum. Waarschijnlijk belde Trump zo snel om de relatief goede verstandhouding tussen Washington en Ankara op peil te houden, in de strijd tegen IS, schat VRT-journalist Jens Franssen in.

    Waarom heeft Trump zo snel naar Erdogan gebeld, tegen de wil van zijn administratie in? “Ik denk dat het er mee te maken heeft dat Turkije een van de belangrijkste NAVO-partners is in de regio”, zegt Jens Franssen, die de afgelopen dagen verslag deed vanuit Turkije.

    “Niettegenstaande dat Trump altijd weigerachtig heeft gestaan tegenover de NAVO, is Turkije een belangrijke NAVO-partner voor de VS”, legt Franssen uit. “Vorige week heeft Trump al een draai gemaakt, door op te roepen voor meer samenwerking binnen de NAVO. En de samenwerking met NAVO-partner Turkije is van groot belang in de strijd tegen terreurorganisatie IS in buurland Syrië.”

    Trump heeft afgelopen week al zijn spierballen getoond door een Syrische luchtmachtbasis te bombarderen en door een zware bom te droppen op Afghanistan. Erdogan is uit hetzelfde hout gesneden en zijn grote leger mengt zich nadrukkelijk in Syrië. Maar tegelijk wringt daar ook het diplomatieke schoentje: “De Amerikanen steunen de Koerdische strijders, terwijl Erdogan de Koerden liever niet ziet oprukken."

    Lijntje zuiver houden

    Franssen denkt dan ook dat het telefoontje van Trump naar Erdogan in het licht gezien moet worden van dat knelpunt: “Trump wil het lijntje tussen Washington en Ankara zuiver houden. De Amerikanen en de Koerden staan namelijk op 15 kilometer van het Syrische IS-bolwerk Raqqa. Trump zou met Erdogan overeengekomen zijn om Raqqa niet te gaan veroveren voor het referendum in Turkije.” Op die manier zouden de Koerdische strijders geen overwinning boeken voor die volksraadpleging, want dat had Erdogan stemmen kunnen kosten.

    “Maar vroeg of laat zullen de VS en de Koerden toch het offensief op Raqqa inzetten. Dus denk ik dat Trump daarom ook naar Erdogan gebeld heeft: om dit aan te kondigen en de redelijk goede relatie tussen beide landen te bewaken”, meent Franssen. De VRT-journalist ziet in het telefoongesprek ook een nieuw signaal dat president Trump de laatste tijd meer is gaan luisteren naar de adviezen van zijn minister van Defensie Mattis en nationaal veiligheidsadviseur McMaster, en minder naar zijn minister van Buitenlandse Zaken Tillerson.

    Tegen ministerie in

    Tillersons ministerie had voor het telefoontje van Trump naar Erdogan nog een persbericht verspreid met kritisch voorbehoud bij het Turkse referendum. Het Amerikaanse ministerie wilde de bevindingen van de OVSE afwachten. Die organisatie onderzoekt namelijk onregelmatigheden, zowel met stembiljetten als in de campagne in de aanloop naar het referendum.

    Zowat de hele westerse wereld is sceptisch over het referendum. Maar Trump dus kennelijk niet. Tegen de geest in van het bericht van zijn ministerie van Buitenlandse Zaken, verspreidde het Witte Huis een eigen persbericht. Daarin stond dat Trump in een gesprek met Erdogan zijn Turkse collega heeft gefeliciteerd. Maar ook dat de twee gesproken hebben over de Amerikaanse aanval op een Syrische luchtmachtbasis, als antwoord op het gebruik van chemische wapens door het Syrische regime en dus over de nood om samen te werken tegen alle terreurgroepen.