Meest recent

    Kinderen drinken te veel energiedrank, arts pleit voor verbod

    Zestig procent van de kinderen en jongeren drinkt energiedranken, zo blijkt uit een nieuw onderzoek bij meer dan 1.200 jongeren tussen 12 en 18 jaar. Dat is veel, zegt kinderarts Thierry Devreker (VUB) in "Over eten". "Zeker als je weet dat 18 procent dagelijks energiedrank drinkt en dat bijna 1 procent van de jongeren tot drie eenheden per dag drinkt." Devreker pleit dan ook voor een verbod op dergelijke dranken.

    Wat zit er in energiedrank?

    In een energiedrank zit heel wat, zo vertelt toxicoloog Jan Tytgat (KU Leuven). "Er zit cafeïne in, suiker en veel water. Maar het is de cafeïne die het allemaal doet. De stof werkt niet alleen op hart en spieren, maar ook op de hersenen. Dankzij de cafeïne in combinatie met suiker voelen jongeren zich onverwoestbaar. Het wordt beschouwd als een legale drug."

    Een drug? "De cafeïne die in de energiedranken zit, gaat dus niet alleen iets met de organen zoals het hart en met de spieren doen, maar ook met de hersenen. Het verklaart waarom jongeren een soort craving hebben, een wens om het opnieuw te gebruiken."

    Hoeveel cafeïne mag een kind per dag hebben?

    De aanbevolen dosis cafeïne is 2,5 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag. "Voor iemand van 14 jaar die 50 kilogram weegt, betekent dat dat die maar 125 mg cafeïne mag innemen per dag", duidt Tytgat. "In energiedranken zit meer, je kan uitrekenen dat daar bv. 150 mg in zit. Iemand van 14 jaar die 50 kilogram weegt, zit met één blikje energiedrank al over het advies." 

    Op de blikjes van de energiedrank staat duidelijk: "niet aanbevolen voor kinderen". "Voor mij is 16 jaar en jonger zeker nog niet volwassen", besluit Tytgat.

    Nieuw onderzoek

    Kindergastro-enteroloog Thierry Devreker (VUB) is een van de eersten in Europa die het gebruik van energiedranken bij kinderen hebben onderzocht. Uit zijn studie bij 1.260 jongeren van 12 tot 18 jaar blijkt dat 60 procent energiedranken gebruikt. 18 procent zou dagelijks energiedranken drinken en bijna 1 procent van de jongeren zou tot drie eenheden per dag gebruiken.

    75 procent van de jongeren drinkt energiedrank vanwege de smaak, 35 procent drinkt het om wakker te blijven - "dat zijn bijna altijd studenten" - en 9 procent denkt dat ze door energiedrank een betere concentratie hebben.

    Devreker vindt het drinken van energiedrank door kinderen en jongeren gevaarlijk. "Ik denk dat we hen moeten verwittigen om daarmee te stoppen."

    Wat is er zo gevaarlijk aan cafeïne?

    Het is vooral de cafeïne die de energiedranken zo gevaarlijk maakt. "Die hoeveelheid is absoluut te vergelijken met koffie en het is iets meer dan in een zelfde hoeveel cola."

    "Cafeïne leidt tot scherpte en een zekere alertheid, maar als je bepaalde hoeveelheden gaat overschrijden, krijg je hartkloppingen, gewenningsverschijnselen en later ook ontwenningsverschijnselen. Het kan zelfs epilepsie en dergelijke meer tot gevolg hebben bij kinderen."

    Wat met de concentratie- en reactievermogens?

    "Over eten" deed ten slotte zelf een kleine test in een plaatselijke hockeyclub. Twee groepjes jongeren werden bij een proef getest op hun reactievermogen en concentratievermogen. De ene groep mocht vervolgens energiedrank drinken, de andere groep kreeg limonade. 

    "Wie energiedrank kreeg, kon zich beter concentreren", zegt inspanningsfysioloog Peter Hespel (KU Leuven). "Hun concentratievermogen was met 16 procent verbeterd. Bij de reactietest zagen we echter geen positieve effecten. De test was te complex om met zoveel cafeïne nog beter te kunnen presteren."

    Wat met de hartslag en de bloeddruk?

    Wat de hartslagmeting betreft, was er weinig verschil merkbaar. "Je zou verwachten dat die hartslag tijdelijk omhoog gaat", legt cardiologe Catherine De Maeyer uit. "Maar de geteste groep was een kleine groep met sportieve mensen die misschien al wat cafeïne gewoon waren."

    Maar wat dus wel opviel was dat de bloeddrukmeting omhoog ging, vooral dan de bovendruk. "Er was een stijging van tien procent na het innemen van zo'n cafeïnerijk energiedrankje", vertelt De Maeyer. "Bij mensen die al problemen hebben met de bloedvaten kan het leiden tot herseninfarcten. Bij jonge mensen gaat u dat niet meteen verwachten maar dan is er het effect op het hartritme, dat mooi regelmatig moet zijn. Er bestaan namelijk ritmestoornissen waarvan je kan sterven."

    "We zien een verband tussen de inname van regelmatig en veel energiedrankjes - en dan bedoel ik niet een, maar een aantal na elkaar, vaak ook gecombineerd met alcohol - en dat kan leiden tot plotse overlijdens, al is dat dan vaak bij mensen met een onderliggend hartprobleem. Maar bij jonge mensen weet je vaak niet of ze onderliggende hartproblemen hebben."

    Verbod?

    Cardiologe De Maeyer zou "gezien de dingen die we nu weten" energiedranken bij jongeren onder de zestien verbieden. En ook kinderarts Devreker zegt volmondig "ja" op een verbod. "Maar anderzijds, iedereen is zo tegen energiedranken, terwijl iedereen wel cola heeft thuis. Soms wordt cola ook gegeven aan kinderen van drie, vier jaar terwijl cola ook veel cafeïne bevat. Het gaat slechts om twee derde van het cafeïnegehalte in een energiedrankje, maar toch is het twee derde. Dat kan ook gevaarlijk zijn, maar daar spreekt men niet over."

    Bekijk de volledige reportage