Meest recent

    Omgebouwd antibioticum doodt ziekenhuisbacterie

    Amerikaanse wetenschappers zijn erin geslaagd een antibioticum moleculair zo aan te passen dat het een van de meest gevaarlijke ziekenhuisbacteriën kan uitschakelen.

    Ziekenhuisbacteriën of superbacteriën zijn bacteriën die resistent zijn geworden voor bijna alle soorten antibiotica. Het gaat om mutanten van bestaande bacteriën die door natuurlijke selectie na verloop van tijd, door overmatig of ondoordacht gebruik van bepaalde antibiotica, een hoge mate van immuniteit hebben ontwikkeld. Uiteindelijk zou het zo ver kunnen komen dat bepaalde ziekten niet meer te behandelen zijn.

    Een van de bekendste ziekenhuisbacteriën is MRSA, dat aanvankelijk alleen in ziekenhuizen voorkwam. Als deze bacterie in een ziekenhuis wordt gevonden, dan wordt meestal een quarantaine afgekondigd om verdere verspreiding te voorkomen omdat een infectie met MRSA steeds moeilijker te bestrijden is. Een van de weinige anbibiotica die nog lijken te werken tegen MRSA is vancomycine, een soort van laatste redmiddel.

    VRE

    Een andere bekende ziekenhuisbacterie is Vancomycineresistente enterokokken (VRE). Zoals de naam het zegt zijn dat bacteriën die resistent zijn tegen het antibioticum vancomycine. Ze zijn niet gevaarlijk voor gezonde mensen maar verhogen het risico op infecties bij ernstig zieke patiënten met in het slechtste geval de dood  tot gevolg.

    Eerder deze maand nog werd in het Academisch Medisch Centrum in Amsterdam bij vijf patiënten een VRE-infectie vastgesteld. Het ziekenhuis gaat de ongeveer driehonderd mensen die mogelijk met hen in contact zijn geweest controleren of ze ook besmet zijn geraak.

    (Lees verder onder de foto)

    Resistentie aanpakken

    Amerikaanse onderzoekers zijn er nu in geslaagd om vancomycine moleculair om te bouwen zodat het de VRE-ziekenhuisbacterie weer kan uitschakelen. Dat doet het door het vernietigen van de celwand van de bacterie. 

    "We hebben een aanpassing aan vancomycine aangebracht die de huidige resistentie van de VRE-bacteriën overwint", zegt onderzoeker Dale Bogger. "Daaraan hebben we nog twee andere mogelijkheden om de bacterie te doden toegevoegd. Het antibioticum heeft dus drie mechanismen om bacteriën uit te schakelen. Door die drievoudige werking is het onwaarschijnlijk dat bacteriën een resistentie tegen het antibioticum zouden ontwikkelen. Het is dus een antibioticum dat speciaal werd ontworpen om het probleem van de resistentie aan te pakken."

    In laboratoriumtesten slaagde de aangepaste vancomycine erin om VRE-bacteriën te doden. "Organismen kunnen gewoonweg geen manier vinden om de drie mechanismen van het antibioticum te omzeilen. Zelfs al ze één mechanisme zouden kunnen uitschakelen, dan worden ze toch nog gedood door de andere twee mechanismen", zegt Boger.

    Het omgebouwde antibioticum moet nog wel worden getest, eerst op dieren en dan op mensen. Als alles goed verloopt, zal het toch nog vijf jaar duren eer het middel op de markt kan komen.