Meest recent

    Juncker: "Europa moet defensie in eigen handen nemen"

    In een opiniestuk in The Wall Street Journal pleit EU-Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker ervoor dat de EU zelf verantwoordelijkheid op zich neemt voor de eigen defensie. Toch blijft het transatlantisch bondgenootschap van de NAVO essentieel voor onze toekomst, zei Juncker. De discussie over de Europese defensie is niet nieuw en woedde al begin de jaren vijftig.

    De donderpreek van de Amerikaanse president Donald Trump bij de opening van het nieuwe NAVO-hoofdkwartier in Brussel vorige week heeft sporen nagelaten. Trump verweet 23 van de 27 NAVO-lidstaten dat ze te weinig betalen voor defensie en de Amerikanen de kastanjes uit het vuur laten halen. Meer nog: hij verwees niet naar het artikel 5 van het NAVO-verdrag dat lidstaten verplicht tot onderlinge bijstand indien één van hen wordt aangevallen.

    Dat had ongerustheid gewekt dat de VS onder Trump mogelijk niet zouden tussenbeide komen om een lidstaat die niet voldoende betaalt voor defensie, te beschermen. Europa moet op eigen benen staan, zei een duidelijk teleurgestelde Duitse bondskanselier Angela Merkel nadien.

    In een opiniestuk in The Wall Street Journal komen ook EU-Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker en de Tsjechische premier Bohuslav Sobotka tot dezelfde conclusie: "Het is tijd dat Europa zijn eigen defensie en veiligheid in eigen handen neemt. Niemand anders zal dat voor ons doen... Veel te lang heeft Europa zich schuldig gemaakt aan het vertrouwen op de militaire macht van anderen", luidt het.

    Concreet zal de EU-Commissie morgen een document met ideeën voorstellen voor betere militaire samenwerking. Zo zouden de lidstaten samen moeten werken bij de bestelling van militair materieel dat op elkaar afgestemd is. Dat zou niet enkel rationalere aankopen mogelijk moeten maken, maar we zouden ook meer kunnen doen met minder of evenveel geld. Zo hebben de EU-lidstaten nu 17 types tanks in dienst, de Verenigde Staten slechts één.

    Door samen aankopen te realiseren, zou Europa tussen de 25 en de 100 miljard euro kunnen besparen, geld dat voor andere doeleinden gebruikt zou kunnen worden, aldus Juncker en Sobotka.

    Een idee zo oud als de straat

    De Europese Defensie Unie waar Juncker nu over praat, is echter niet nieuw. In 1950 lanceerde de Franse minister van Buitenlandse Zaken René Pléven een ambitieus plan om een supranationaal Europees leger op te richten via de Europese Defensie Gemeenschap, een militaire evenknie van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS), de voorloper van de huidige Europese Unie.

    Dat plan werd echter al even snel afgevoerd. Wel was in 1948 door het Verdrag van Brussel al een West-Europese Unie (WEU) opgericht, een militair samenwerkingsverband in de schaduw van de veel grotere en transatlantische NAVO. Die WEU is enkele jaren geleden opgegaan in de Europese Unie. Het is nu aan de Unie om te beslissen of er verder gegaan wordt op dat pad, zeker nu er twijfel is aan de bereidheid van president Trump om Europa te beschermen.

    Want hoe je het ook draait of keert: Trump heeft wel een punt. Buiten de VS investeren enkel Groot-Brittannië, Polen, Estland en Griekenland tot 2% van hun bbp aan defensie zoals afgesproken.