Tja, waarom won Herman Brusselmans nog nooit een literaire prijs?

Belgisch schrijver Herman Brusselmans viert binnenkort zijn 60e verjaardag en deze week verschijnt zijn 75e boek. Genoeg reden voor Rick Honings, docent Nederlandse letterkunde en fan, om zich te verdiepen in het leven van Brusselmans. Volgens Honings nekt Brusselmans' imago en humor hem om bekroond te worden met een literaire prijs. 

Herman Brusselmans. "You love him or hate him", zo is dat bij de omstreden schrijver.  Hoe je het draait of keert, hij won nog nooit een literaire prijs. "Dat heeft verschillende redenen", zegt Honings, die een studie over Brusselmans ("Majoor van het menselijk leed") schreef, op Radio 1.

"Een groot schrijver wordt geacht ernstig te zijn. Die hoort geen humor te gebruiken. Zijn rol op de televisie zorgt ook dat hij minder serieus wordt genomen. En hij is een auteur van wat je anti-literatuur kan noemen: hij gaat in zijn werk tekeer tegen de literatuur, tegen iconen als Arnon Grunberg en Hugo Claus."

"Niets is heilig voor hem"

Vooral zijn imago nekt Brusselmans. "Hij komt zo vaak op tv, en vaak
niet in serieuze rollen zoals in "De slimste mens ter wereld"", ziet
Honings. En uiteraard is er zijn scherpe en harde humor. "Niets is heilig voor hem, hoewel hij milder is geworden sinds het proces tegen Ann
Demeulemeester in 2000 (Brusselmans omschreef Demeulemeester als een "dwergpoliep met puitogen" en zij trok naar de rechtbank, red. + foto).

Toch kan hij nog ophef veroorzaken, zoals in de columns van de Nieuwe Revue waarin hij "regelmatig een bekend figuur aan de schandpaal nagelt." Zo schopte hij in juni keet door zangeres Anouk -en moeder van zes- een "blonde del" te noemen "die weigert om de pil te slikken".  

Belga

Honings had voor zijn boek meerdere gesprekken met Brusselmans en zijn naasten in Gent, de thuishaven van de schrijver.  "Hij deinsde er niet voor terug om intieme zaken te bespreken. Bij een optreden op tv neemt hij de rol van de beroemde schrijver op. Dat heb ik in die gesprekken niet gemerkt. Hij liet zijn ernstige kant zien."

"Hij geeft brokjes informatie"

Brusselmans is al toe aan zijn 75e (!) boek. Wat maakt eigenlijk dat je hem blijft lezen? "In het werk van Brusselmans moet je onderscheid maken tussen fictieve boeken en semi-autobiografische boeken. In dat laatste zit zijn grootste kracht. Hij speelt een spel met een lezer. Van Brusselmans wordt gezegd dat hij altijd hetzelfde schrijft. Maar hoe komt het toch dat je blijft lezen", stelt Honings.

"Dat heeft te maken met de schijn van authenticiteit die Brusselmans creëert. Hij zet de poorten naar eigen zijn leven erg open, maar heeft tegelijkertijd een strategie om allerlei informatie niet te vertellen. Hij bepaalt duidelijk wat ie wil vertellen én wat niet. Hij geeft brokjes informatie vrij die de lezer nieuwsgierig maakt."

Het Eén-programma "Van Gils en gasten" wordt vanavond voor één keer omgedoopt tot de special "Van Gils en Brusselmans". De schrijver is te gast samen met onder anderen zijn partner, zus en gewezen leraar Nederlands.