Meest recent

    © WORLD PICTURES - creative.belgaimage.be

    Rijksmuseum neemt herkomst koloniale collectie onder de loep

    Het Rijksmuseum in Amsterdam gaat na of het zijn koloniale collectie rechtmatig heeft verkregen. Dat schrijft NRC. Volgens het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in Tervuren is zo'n onderzoek bij ons niet meteen aan de orde omdat de context anders is.

    10 objecten uit de koloniale collectie van het Rijksmuseum in Amsterdam krijgen dezer dagen extra aandacht van experts en onderzoekers. Ze zijn het voorwerp van een steekproef die het museum uitvoert om de herkomst van de kunstwerken na te gaan. Concreet wil het uitpluizen of ze rechtmatig zijn verkegen, dan wel door diefstal, geweld of plundering.

    "Als museum moet je weten wat je in huis hebt en moet je daarover transparant zijn", vertelt het hoofd van de afdeling geschiedenis Martine Gosselink aan NRC. "We bekijken daarom of we objecten hebben die eigenlijk niet bij ons horen of waarvan we het niet prettig vinden dat ze bij ons zijn."

    Het Rijksmuseum neemt onder meer de diamant van Banjarmasin onder de loep. Die hoorde ooit toe aan de sultan van Banjarmasin in Zuid-Borneo, maar is in de 19e eeuw door Nederland tot staatsbezit verklaard nadat onze noorderburen het sultanaat met geweld hadden ingelijfd.

    Met het onderzoek wil het museum zich op eventuele claims voorbereiden. Het overweegt daarnaast uit eigen beweging objecten terug te geven als het die onrechtmatig heeft verworven.

    "Exit Congo"

    Directeur Guido Gryseels van het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in Tervuren is op de hoogte van het onderzoek, maar vindt niet dat zijn instelling hetzelfde moet doen."We hebben de herkomst van onze collectie in het verleden al onderzocht naar aanleiding van de expo "Exit Congo" in 2000", vertelt hij aan VRT NWS. "We weten precies welke stukken omstreden zijn en welke niet."

    We weten precies welke stukken omstreden zijn en welke niet.

    Objecten teruggeven zoals het Rijksmuseum overweegt, is volgens hem niet aan de orde. "Het grootste deel van onze collectie komt uit Congo. In dat land staat niet alleen de politieke situatie op ontploffen, het heeft nauwelijks een museumsector die naam waardig. Praten over restitutie van objecten is pure theorie. Het echt doen, is momenteel bijna misdadig."

    Samenwerking

    Wel werkt het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika samen met de weinige museum die Congo telt in een poging de collecties ter plekke te beschermen. "Ze hebben we sinds lang een samenwerkingsovereenkomst met het Musée national de Lubumbashi en het Musée national de Kinshasa. Die musea krijgen echter nauwelijks geld van de overheid, dus we moeten alles zelf betalen."

    Gryseels wijst tot slot op de parallelle discussie over de representatie van het koloniale verleden in musea in het Westen. "Die discussie woedt over de grenzen heen. Bij de renovatie van het museum hebben we hieraan veel aandacht besteed."