Waardoor gaan automobilisten spookrijden?

Waarom rijden sommige bestuurders tegen de rijrichting in? We geven een aantal mogelijke verklaringen, en ook belangrijk, geven tips wat u moet doen als u te horen krijgt dat er een spookrijder in uw buurt rijdt. 

Uit onderzoek van het Vias Institute, het Belgische kenniscentrum voor verkeersveiligheid, blijkt dat spookrijders kunnen opgedeeld worden in verschillende categorieën. Een eerste opdeling wordt soms gemaakt tussen opzettelijk spookrijden of onopzettelijk spookrijden.

Opzettelijk spookrijden

  • Bestuurders die voor de kick tegen de richting in rijden.
  • Bestuurders die een weddenschap willen winnen.
  • Bestuurders die een wanhoopsdaad willen plegen.

Onopzettelijk spookrijden

  • Bestuurders die verstrooid zijn of niet opletten.
  • Bestuurders die oriëntatieproblemen hebben of geen herkenningspunten meer hebben.

Daarnaast zijn er natuurlijk ook nog bestuurders die spookrijden omdat ze onder invloed zijn van drugs, alcohol en/of geneesmiddelen. "In bijna 1 op de 4 gevallen is een spookrijder onder invloed van alcohol op het moment van het ongeval", stelt het Vias Institute. Een onderschatting waarschijnlijk omdat volgens het kenniscentrum "slechts de helft van de spookrijders een alcoholtest ondergaat."

De bovenstaande onderverdeling kan ook een goede aanzet zijn om het profiel van een spookrijder samen te stellen. Zo wordt vaak - zonder te willen stereotyperen - verstrooidheid gekoppeld aan oudere bestuurders en onervarenheid aan jongere.

Volgens het Vias Institute bevinden de meeste spookrijders die betrokken raken bij een ongeval, zich in de leeftijdscategorie van de 25- tot 49-jarigen. "Maar eigenlijk zijn het de senioren die oververtegenwoordigd zijn", stelt het kenniscentrum. "Meer dan 1 spookrijder op de 5 (21%) die betrokken raakt bij een ongeval, is namelijk ouder dan 65 jaar. Terwijl in de absolute cijfers de 65-plussers betrokken zijn bij slechts 4% van alle ongevallen. Spookrijden komt dus relatief gezien veel vaker voor bij senioren dan bij jongeren."

Mensen zijn gewoontedieren, spookrijders rijden dus ook heel vaak rechts

Wat moet je nu doen als je een spookrijder tegenkomt? "Spookrijders zijn, net zoals heel veel andere mensen, gewoontedieren", zegt commissaris Geert Allemeersch van de wegpolitie. "Daarom rijden spookrijders dus vaak op de linkerrijstrook. Als je een spookrijder zou tegemoet rijden, blijf je dus zelf het best ook rechts rijden met de vier richtingaanwijzers aan. Zo geef je aan andere bestuurders ook aan dat er iets mis is. Maar wat je zeker niet mag doen als je een spookrijder tegenkomt, is stoppen op de pechstrook", besluit Allemeersch, "want dat kan leiden tot erg gevaarlijke situaties en aanrijdingen".

Ten slotte is het ook nog opvallend dat de meeste  ongevallen met spookrijders 's nachts gebeuren, merkt het Vias Institute op. Op dat moment zijn bijvoorbeeld de verkeersstromen niet altijd duidelijk omdat er minder verkeer is en kan een bestuurder dus makkelijker verward geraken. Dat ongevallen met spookrijders ook erg dodelijk zijn, is ook nu weer bewezen. "Maar liefst 10 keer dodelijker dan alle ongevallen op de snelweg samen."