foto ULB

Rellen met minderjarigen: symptoom van grote sociale kloof in Brussel

Achter de rellen van woensdagavond met minderjarigen in Brussel zitten onder andere frustraties van jongeren die te maken krijgen met een grote sociale kloof in hun stad. Dat zegt Dirk Jacobs, hoogleraar sociologie aan de ULB.

Minderjarigen die keet schoppen en vernielingen aanrichten, zoals gisteren op het Muntplein in Brussel:  Wie zijn ze en wat moet er gebeuren om dergelijke toestanden vermijden? 

Dirk Jacobs, hoogleraar sociologie aan de ULB, de Franstalige Vrije Universiteit Brussel, ziet in de gebeurtenissen een uiting van frustraties die te maken hebben met de sociale kloof die in Brussel gaapt, ook al benadrukt hij dat dit het gedrag van de jongeren niet legitimeert. 

"We zijn de  derde rijkste stad van Europa, maar een op de vier schoolgaande kinderen in Brussel komt uit een gezin waar er geen inkomen uit arbeid wordt gehaald", zegt Jacobs.  "Het onderwijssysteem in Brussel reflecteert die ongelijkheid met scholen voor een rijker publiek en concentratiescholen.” Die kampen met heel wat uitdagingen. "Er zijn zeker concentratiescholen die goede prestaties neerzetten, maar dat zijn jammer genoeg uitzonderingen", weet  Jacobs.  "En als ze ondermaats presteren, doen ze het wel bijzonder slecht. Ze halen niet de minimumnormen. Dat een op zes Brusselse jongeren het secundair onderwijs verlaat zonder diploma is veelzeggend.

De sociaal-economische problemen zijn in Brussel ook erg geografisch  geconcentreerd. In bepaalde wijken zoals Kuregem (Anderlecht) en Dauw (Molenbeek) is het werkloosheidsprobleem  accuut. Ook de jeugdwerkloosheid in Brussel blijft hoog (26,6 procent).  Het onderwijs zou idealiter een van de elementen moeten zijn die het tij kan doen keren, door jongeren beter op te leiden, maar dat lukt niet. "Dat ligt niet aan de scholen zelf of aan de leerkrachten, maar vooral aan het disfunctioneren van het systeem", zegt Jacobs. "We kunnen niet langer aanvaarden dat er goede en slechte scholen bestaan. De enige oplossing voor slechte scholen, is ze te sluiten."

Sinds dit schooljaar slaat de ULB de handen aan de ploeg in het Franstalige onderwijs.  Samen met het officieel onderwijs en de gemeenten Sint-Jans-Molenbeek en Sint-Agatha Berchem heeft ze twee nieuwe secundaire scholen geopend.  De ULB maakt er deel uit van de inrichtende macht. Dit schooljaar werd gestart met het eerste jaar secundaire onderwijs. In de nieuwe scholen worden alternatieve leermethodes gebruikt die je eerder in de scholen met een rijker publiek zou verwachten.  De ULB heeft beslist om mee te helpen om nieuwe scholen op te richten in die Brusselse gemeenten waar er een plaatsgebrek dreigt voor jongeren in het secundair onderwijs.