Foto's Imec en partners

Luider praten, of een liedje spelen: Vlaamse zorgrobot biedt zorg op maat aan in rusthuis

Imec en partners hebben een nieuwe zorgrobot voorgesteld die heel gericht en persoonlijk kan werken met hulpbehoevende rusthuisbewoners. Zo is de robot in staat om muziek te spelen om iemand tot rust te brengen.  Hij is nu al aan het werk in twee Gentse woonzorgcentra, maar kan in de toekomst mogelijk in andere sectoren worden ingezet.

Imec, de onderzoeks- en innovatiehub voor digitale technologie, werkte voor de ontwikkeling samen met de bedrijven Zora Robotics en Xetal en twee Gentse woonzorgcentra, De Vijvers en Weverbos.

Na de ontwikkeling van huisrobot Zora was het de bedoeling om nog een stap verder te gaan, en specifieke hulp voor rusthuisbewoners te ontwikkelen. Het project kreeg de naam WONDER mee.

De onderzoekers werkten samen met twee bestaande woonzorgcentra om zo dicht mogelijk bij de realiteit aan te leunen, want een woonzorgcentrum is nu eenmaal een onvoorspelbare omgeving, zeker met oudere bewoners die speciale zorg nodig hebben.   

Zora kan worden ingezet op een zeer interactieve en persoonlijke manier

Tommy Deblieck, ceo Zora Robotics

Er werd onder meer specifieke aandacht besteed aan bewoners met dementie, die heel specifieke zorg nodig hebben: hoe kan een robot de gewone (menselijke) zorgverleners bijspringen en/of hun taken overnemen?

Via het internet-of-things kunnen sensoren in real-time detecteren waar iemand zich bevindt, of of een bewoner onrustig is. Als er een probleem is, krijgt de zorgmedewerker een boodschap waarop hij de zorgrobot kan activeren en het veld kan insturen.

De nieuwste zorgrobot kan zich zelfstandig naar de hulpbehoevende persoon verplaatsen en assistentie op maat bieden. Hij kan zijn stemvolume aanpassen aan slechthorende bewoners, een verhaal vertellen dat inspeelt op hun persoonlijke interesse, of zelfs muziek spelen om iemand tot rust te brengen.

Liedjes van vroeger

"Via het Wonder-project hebben we ontdekt dat Zora 24/7 kan worden ingezet, op een zeer interactieve en persoonlijke manier", zegt Tommy Deblieck, ceo van Zorabots. "Zo kan Zora in de gang rondlopen, een dwalende persoon tegenkomen en die ook herkennen. Vervolgens kan ze op basis van haar database een liedje uit het verleden van die persoon gaan oproepen, en hem zo op zijn gemak stellen."

De sensoren op de kamer van de bewoners hebben een soort alarmfunctie. Op die manier kan de robot op de juiste momenten worden ingezet.

We wilden niet een lab-omgeving testen maar in de dagelijkse realiteit van een rusthuis

Pieter Simoens van IDLab

Pieter Simoens, professor van IDLab - een imec-onderzoeksgroep aan de UGent - vertelt hoe het project verliep: "We wilden niet testen in een lab-omgeving maar in een dagelijkse realiteit. Alle partners konden stapsgewijs hun product verbeteren doorheen het project."

"Het doel was dubbel: de robot autonoom laten bewegen in een onvoorspelbare omgeving, en hem interactief laten inspelen op de noden van de bewoners. De ene bewoner is slechthorend? dan plaatsen we het volume wat hoger. Een andere is misschien geïnteresseerd in een anekdote over het koningshuis."

De sensoren kunnen gedragspatronen van rusthuisbewoners ontdekken

Rina Christiaens van De Vijvers

De zorgrobot kan nu aan aanvulling bieden voor de zorgkundigen. "De sensoren kunnen bepaalde gedragspatronen van bewoners ontdekken", zegt Rina Christiaens, ergotherapeute van De Vijvers. "We hebben ook geleerd dat het inzetten van Zora op een gepersonaliseerde manier bepaalde bewoners tot rust kan brengen."