Papegaaien bij de meest bedreigde vogels door de internationale handel

Na de invoering van een Europees handelsverbod is de wereldwijde handel in wilde vogels met 90% gedaald. Dat blijkt uit een nieuwe internationale studie, waar ook Diederik Strubbe van de Universiteit Antwerpen en de Universiteit Gent aan meewerkte.

De nieuwe studie toont aan dat sinds de ban het aantal verhandelde vogels daalde van 1,3 miljoen dieren naar 130 000 per jaar. Maar voor papegaaien is het probleem niet opgelost. Papegaaien behoren nu tot de meest bedreigde vogels in veel landen waar ze van nature voorkomen.

Europa is lange tijd de belangrijkste invoerder geweest van wilde vogels wereldwijd. Tot 2005, toen de EU een handelsverbod invoerde, waren België, Italië, Nederland, Portugal en Spanje alleen al goed voor twee derde van de handel in wilde vogels op de globale markt. De vogels kwamen voornamelijk uit West-Afrika. 70% van de vogels kwamen specifiek uit Guinea, Mali en Senegal.

Minder biodiversiteit hier en ginder

“De vangst en verkoop van wilde vogels heeft belangrijke gevolgen," zegt Diederik Strubbe. "Op de plek waar de vogels gevangen werden, zien we vaak biodiversiteitsverlies. Maar ook waar de vogels geïmporteerd worden, kunnen de gevolgen drastisch zijn: internationale handel in dieren is een van de belangrijkste oorzaken van de verspreiding van exoten." Exoten zijn dieren die van nature niet voorkomen op de plaats waar ze uitgezet worden.

"Geïntroduceerde vogels kunnen, als ze ontsnappen, voor schade zorgen in hun nieuwe ecosysteem, andere vogels verjagen of gewassen vernielen. We zien nu dat de EU-ban enorm succesvol is geweest: de risico’s verbonden aan de internationale vogelhandel zijn drastisch afgenomen”, zegt Strubbe.

Nu vooral papegaaien

Voor 2005 waren twee groepen vogels dominant in de wereldwijde handel: zangvogels, zoals bijvoorbeeld de mozambieksijs en het Sint-Helenafazantje, waren verantwoordelijk voor 80%, terwijl papegaaien 18% van de handel vertegenwoordigden.

Maar na de EU-ban is het plaatje helemaal omgedraaid: wereldwijd worden er nu vooral papegaaien verhandeld. In veel landen waar ze van nature voorkomen zijn ze bedreigde vogels.  Anderzijds zijn ze ook behoorlijk flexibel, waardoor ze wel vaak een stabiele exotenpopulatie vestigen in hun nieuwe woonplaatsen.

Andere handelsroutes

De handelsroutes zijn ook duidelijk verschoven. In het wild
gevangen vogels komen nu vooral uit Latijns-Amerika, dat nu verantwoordelijk is voor 50% van de wereldhandel. Belangrijkste kopers zijn nu Mexico en de Verenigde Staten, en ook verschillende Aziatische landen.

 “We zien een verschuiving van de handel naar gebieden met een hoge biodiversiteit", zegt Luis Reino van de Universiteit van Porto die ook meewerkte aan de studie. "Zo worden ook meer en meer vogels geëxporteerd naar Zuid-Oost-Azië. Hierdoor zijn die landen veel vatbaarder voor invasies door exoten, wat de lokale biodiversiteit sterk kan verstoren. Om deze verontrustende trend tegen te gaan, zal een wereldwijde ban in vogelhandel noodzakelijk zijn", zegt Reino. "De EU heeft alvast het goede voorbeeld gegeven, en toont dat een handelsverbod wel degelijk effect heeft.”

De studie die gebaseerd is op data van CITES (Convention
on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora),
verscheen in het gerenommeerde tijdschrift Science Advances.

Meest gelezen