Peter Bennett

193 landen binden de strijd aan met "plastic soep"

In Nairobi hebben 193 landen van de Verenigde Naties een resolutie ondertekend waarin ze beloven de strijd aan te gaan met "plastic soep". De komende 18 maanden werken ze een juridisch bindend verdrag uit dat landen dwingt om actie te ondernemen.

"Plastic soep", het is een begrip dat we de laatste jaren meer en meer horen opduiken. Zeeën en oceanen zijn vervuild met tonnen plastic. Verpakkingen, visnetten, zakjes... maar ook zogenoemde microplastics: piepkleine deeltjes die in bijvoorbeeld tandpasta zitten en via de rivieren in zee belanden. Plastic breekt niet of nauwelijks af. Het doodt marien leven en komt uiteindelijk ook weer in onze voedselketen terecht.

Op dit moment belandt volgens de Verenigde Naties jaarlijks 8 ton aan plastic flesjes, verpakkingen en andere afval in de oceanen. Als de vervuiling zich aan hetzelfde tempo doorzet als nu, zit er tegen 2050 meer plastic soep in de oceanen dan vis, zo waarschuwde de VN eerder al.

193 VN-landen hebben gisteren in de Keniaanse hoofdstad Nairobi een resolutie ondertekend waarin ze beloven de strijd aan te gaan met plastic soep. In een eerste fase gaan de ondertekenaars meten hoeveel plastic ze elk jaar in de oceanen dumpen. De komende 18 maanden wordt gewerkt aan een bindend verdrag dat landen juridisch dwingt om actie te ondernemen.

Microplastics in mosselen

Initiatiefnemer is Noorwegen, dat met eigen ogen de gevolgen van de plastic-vervuiling ziet. "We hebben microplastics aangetroffen in mosselen, iets wat velen onder ons graag eten", illustreerde de Noorse minister van Milieu Vidar Helgesen. "En in januari van dit jaar is een vrij zeldzame walvis gestrand aan onze kust. Het dier was uitgeput, we konden niet anders dan het afmaken. In zijn maag troffen 30 plastic zakken aan."

De resolutie bevat klare taal, zegt Helgesen. "We hebben nu een overeenkomst waarmee we de komende maanden een juridisch bindend verdrag kunnen uitwerken en op internationaal niveau maatregelen kunnen nemen."  

"Ban plastic verpakkingen en ontwikkel nieuwe materialen"

De grootste vervuiler is China, maar dat land is volgens de VN hard bezig het probleem aan te pakken. "Als er één land is dat op dit moment meer aan het veranderen is dan andere, is dat China. De snelheid en de vastberadenheid van de regering is enorm", zegt Erik Solheim van UNEP, het VN-milieuprogramma.

Solheim pleit ervoor dat regeringen plastic verpakkingen bannen en nieuwe materialen ontwikkelen om producten in te verpakken. "Laat ons producten afschaffen die we niet nodig hebben. Als je naar toeristische plaatsen zoals Bali gaat, bijvoorbeeld, dan zie je dat een groot deel van het plastic afva ldat daar uit het water gevist wordt, rietjes zijn."

Op de bijeenkomst in Nairobi hebben 39 landen aangekondigd dat ze zelf maatregelen gaan nemen om te voorkomen dat plastic afval in de zeeën komt. Onder meer Chili, Oman, Sri Lanka en Zuid-Afrika verbieden plastic zakjes, creëren nieuwe mariene reservaten en/of zetten veel meer in op recycleren.