Meest recent

    Gezonder eten, meer bewegen of stoppen met roken? Met deze tips blijven uw goede voornemens wél overeind

    Goede voornemens, misschien heeft u er al gemaakt? Op het einde van het jaar nemen we ons weer massaal voor om ons leven volgend jaar te beteren. Maar die voornemens volhouden is minder eenvoudig. Waarom is dat toch altijd moeilijker dan gedacht? Wat doen we verkeerd? Hoe lukt het dan wel? Na het lezen van dit artikel heeft u geen enkel excuus meer om niet meer te slagen.

    Meer bewegen, gezonder eten, vermageren, minder stress ervaren, stoppen met roken of alcohol drinken. Wereldwijd zijn dit de meest gemaakte goede voornemens. Toch slaagt slechts een klein deel van de mensen erin om zijn of haar goede voornemens na te leven. Echt wetenschappelijke cijfers zijn er niet, maar ongeveer de helft van de goede voornemens halen februari niet. 

    En toch zouden 2 op 3 Vlamingen ieder jaar weer goede voornemens maken. “Het is een ritueel dat sterk aanwezig is bij mensen,” zegt Griet Van Vaerenbergh, lector sociale psychologie aan de Thomas More hogeschool. “We sluiten het oude jaar af, en we willen het beter doen dan vorig jaar. We willen een tevreden gevoel over onszelf, daar streven we naar.”

    “Het zit ingebakken in de mens”, zegt ook psychologe Ellen Excelmans. “We zijn ontevreden over iets en we zien dat hetgeen wat we willen niet altijd overeenstemt met wat we hebben. Bij de start van een nieuw jaar proberen we daar verandering in te brengen.”

    Waarom houden we goede voornemens niet langer vol?

    “Goede voornemens hebben te maken met gedragsverandering en je gedrag en gewoontes verander je niet zomaar. Dat vraagt energie en inspanning”, zegt Griet Van Vaerenbergh. “Een goed voornemen is alleen maar een intentie om je gedrag te veranderen. Maar er liggen vaak veel hindernissen op de loer die maken dat we moeilijk tot een gedragsverandering komen. We kunnen spreken van een kloof tussen onze intentie en ons gedrag. We weten allemaal dat meer sporten gezond is, dus nemen we ons dat voor, maar de evolutie van attitude naar intentie naar gedrag is een lange weg vol hindernissen.”

    Wees realistisch, neem kleine stappen en verwacht niet meteen een marathon te kunnen lopen

    Eens de goede voornemens gemaakt zijn, zijn we dikwijls niet streng genoeg voor onszelf. We zijn als mens ook bijzonder goed in ons eigen gedrag te rechtvaardigen, door uitvluchten te zoeken. “Ik wil stoppen met roken, maar ik had zo’n drukke dag, één sigaretje verdien ik wel. Eentje kan toch geen kwaad? Eigenlijk rook ik sowieso al niet veel.” Herkenbaar, toch?

    Hoe kan je voortaan wél slagen?

    “Kies een goed voornemen waar je belang aan hecht en waar je zelf moeite voor wil doen. En weet dat het moeilijk wordt”, zegt Ellen Excelmans. “Denk daar op voorhand over na en bereid je daar op voor.” Snelsnel iets bedenken omdat het zo hoort en omdat kennissen en collega’s naar je goede voornemens vragen, heeft geen schijn van kans op slagen. Daar gaan veel mensen waarschijnlijk al in de fout. 

    Griet Van Vaerenbergh: “Maak je goed voornemen zo concreet mogelijk. Zeg niet vaag en algemeen: ik ga meer tijd maken voor mijn kinderen. Zeg wel: op zaterdag wil ik met de kinderen een gezelschapsspel spelen. En stel kleine doelen, die zijn veel beter vol te houden. Wees realistisch, neem kleine stappen en verwacht niet meteen een marathon te kunnen lopen.”

    In januari vind je makkelijker een "buddy" om elkaar te steunen

    Is januari wel een goeie maand om te starten?

    Sommige onderzoeken suggereren dat je beter wacht tot de lente- en zomermaanden. Als de zon opnieuw schijnt, heb je vanzelf weer meer energie. “Januari is een donkere maand. Volop inspanningen leveren en gemotiveerd geraken, is dan een hele opgave”, zegt Van Vaerenbergh. “Het zou ook kunnen dat we door de kerstsfeer onszelf overschatten en voornemens maken die we niet volhouden. Maar het is zeker niet eigen aan januari dat voornemens zouden mislukken.” 

    Ellen Excelmans ziet een belangrijk voordeel om in januari te starten: “Veel mensen maken ongeveer dezelfde goede voornemens. Je kan daardoor veel gemakkelijker een buddy vinden, een lotgenoot, met wie je samen aan de goede voornemens kan werken. Elkaar steunen helpt om het langer vol te houden.” Je hebt dus geen excuus om te wachten op de lente.

    De WOOP-methode

    Om goede voornemens nooit meer te laten mislukken, ontwikkelde de Duitse biologe en gedragsfysiologe Gabriele Oettingen de WOOP-methode. Deze is gebaseerd op jarenlang wetenschappelijk onderzoek. Volgens Oettingen heeft het geen zin om blindelings positief te denken. Uit haar onderzoek bleek dat dromers geen doeners zijn. Je kan het dromen dan ook beter achterwege laten om een doel te bereiken. Helemaal opgaan in positieve toekomstfantasieën zou de doelgerichtheid van mensen juist verzwakken.

    Het is beter om obstakels voor ogen te houden en op voorhand na te denken over hoe je die zou overwinnen. Als je bijvoorbeeld wil afvallen, denk dan op voorhand na over wat je gaat doen wanneer je een stuk taart krijgt bij het volgende verjaardagsfeestje. Oettingen ontwikkelde een app voor de smartphone: WOOP. De app helpt je nadenken over de hindernissen die je goede voornemens kunnen doen mislukken. Op die manier krijg je een veel beter beeld van hoe je het probleem waaraan je werkt, moet aanpakken. En krijg je meer kans op slagen.

    De Woop-methode van Gabriele Oettingen

    Alle tips nog eens op een rijtje:

    • Kies een goed voornemen waar je echt moeite wil voor doen
    • Kies een concreet doel. Zeg niet: ik wil ecologischer leven. Maar wel: ik ga vanaf nu 3 keer per week met de fiets of het openbaar vervoer naar het werk.
    • Kleine stapjes. Zeg niet: ik wil tegen de zomer een marathon lopen als je niet gewend bent van te lopen. Te grote stappen zorgen voor teleurstelling. 
    • Evalueer. Hou zorgvuldig bij hoeveel je afvalt, hoe lang je sport, hoe vaak je de fiets neemt in plaats van de auto...
    • Zet een termijn op je goed voornemen en kies voor iets op korte termijn.
    • Weet dat het moeilijk wordt en energie zal kosten, en denk al aan wat je zal doen bij mogelijke obstakels
    • Deel je voornemen met anderen of probeer een lotgenoot te vinden om samen aan je goede voornemens te werken