Video player inladen ...

Visnetten met elektroshocks: redding of ondergang voor de Noordzee?

Vis vangen met netten die stroomstoten afgeven, is het de vistechniek van de toekomst? Volgens sommige experten is het alleszins een veel milieuvriendelijkere methode. Anderen pleiten voor een verbod, omdat de nieuwe techniek zo efficiënt is dat het visbestand nu al daalt. En ze vrezen ook dat de stroomstoten schadelijke effecten kunnen hebben voor het zeeleven. Het Europees Parlement moet vandaag de moeilijke knoop doorhakken.

Jaren geleden al kwamen de Nederlanders op de proppen met een nieuwe techniek om platvissen en garnalen te vangen: de pulskormethode. Een groot visnet wordt boven de zeebodem voortgesleept en stuurt kleine stroompulsen uit. Platvissen zoals tong verschuilen zich vaak onder het zand van de zeebodem. Door de kleine stroomstootjes springen ze ongecontroleerd vanzelf uit hun schuilplaats, recht in het visnet.  

Pulskorvissen, kortweg pulsvissen, is volgens experten een veel milieuvriendelijkere manier van vissen dan de traditionele boomkorvismethode. Net als bij het pulsvissen trekt een vissersboot twee sleepnetten voort over de zeebodem. Maar in plaats van stroomschokjes worden de bodemvissen uit de bodem gelokt doordat er zware kettingen en katrollen aan het sleepnet bevestigd zijn. Een groot nadeel daarvan is dat de zware kettingen de zeebodem omwoelen en zo ook een deel van het ecosysteem vernielen.

Bij pulsvissen wordt de stroomstoot zo afgesteld dat slechts één specifieke vissoort, tong of garnaal bijvoorbeeld, dit voelt en zich laat vangen. De vangst stijgt, de bijvangst daalt. En dat allemaal terwijl ook het brandstofverbruik aanzienlijk daalt. Doordat er geen zware kettingen aan de sleepnetten hangen, vermindert het brandstofverbruik tot 50 procent. Er kan op kortere tijd meer vis gevangen worden.

De pulskormethode is té efficiënt. Daardoor is er hier niet veel meer te vangen.

Hans Polet, directeur ILVO

Nederlandse vissers kapen tong weg

Tal van voordelen dus. Waarop komt er dan zo veel protest uit landen als Frankrijk en Groot-Brittannië en hopen zij op een verbod? “De pulskormethode is eigenlijk te efficiënt”, zegt Hans Polet, directeur van het Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO). “De grote Nederlandse vissersschepen komen steeds vaker vissen in ons kustgebied. Daardoor is er hier niet veel meer te vangen.”

Sinds 2007 kunnen alle Europese lidstaten toestemming vragen om onder bepaalde voorwaarden te experimenteren met pulsvissen in de zuidelijke Noordzee. België heeft momenteel twee boten die pulsvissen op tong, een derde komt er dit jaar. Het ILVO voert hiermee wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van het pulsvissen.

De schepen in Nederland zijn ook enkel toegelaten om onderzoek te voeren. “In Nederland hebben ze ondertussen al 84 licenties, allemaal onder het mom van experimenteel onderzoek. Het is echt onaanvaardbaar dat Nederland op zo’n grote schaal het pulsvissen ingevoerd heeft.” De Nederlandse pulsvissers zijn onklopbare concurrenten geworden voor andere, vooral kleinere, vissers.

Elektrocutie van andere vissen?

Protestbewegingen klagen ook aan dat de elektrische pulsen nadelige effecten kunnen hebben op de gezondheid van vissen. Het ILVO heeft hier voorlopig geen bewijs van gevonden. “Die elektrische puls is eigenlijk meer een klein prikje in plaats van een stroomstoot", zegt Pollet.

"De effecten op korte termijn zijn vrij geruststellend. De verhalen van vissen met brandwonden zijn compleet uit de lucht gegrepen. Maar meer onderzoek op lange termijn en in de zee is nodig.” 

Bij het ILVO vinden ze de pulskormethode een efficiënte en milieuvriendelijke vistechniek die de moeite is om verder te bestuderen. “Maar we vinden niet dat het pulsvissen al klaar is om op de markt te brengen. We hopen dat Europa niet beslist om deze techniek in de diepvries te stoppen, maar om het voorlopig wel op een laag pitje te houden”, besluit directeur Hans Polet. 

De Fransen hopen op een totaalverbod, voor Nederland zou dat een financiële ramp zijn. Ze hebben er al miljoen in geïnvesteerd.

Video player inladen ...