VRT

Saverwyns over Russische avant-gardekunst: "Pigmentgebruik geeft meestal informatie over creatiedatum"

"Om te onderzoeken of een schilderij vervalst is, is het pigmentgebruik het belangrijkste, dat geeft meestal informatie over de creatiedatum." Dat zegt Steven Saverwyns van het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium. Minister van Cultuur Sven Gatz heeft gisteren een laboratoriumonderzoek bevolen naar de veel besproken Russische avant-gardeschilderijen die momenteel in het Museum voor Schone Kunsten in Gent hangen. 

Het Koninklijk Instituut voor Kunstpatrimonium (KIK) doet dit soort onderzoeken naar de echtheid van werken meestal voor veilinghuizen en schatters. Het KIK heeft op dit moment nog geen vraag gekregen in deze specifieke zaak, maar het instituut heeft wel veel ervaring met Russische avant-gardewerken. 

"Het belangrijkste is het pigmentgebruik, dat geeft meestal informatie over de creatiedatum", legde Saverwyns uit in "De ochtend" op Radio 1. "Vooral in de 20e eeuw zijn veel synthetische pigmenten op de markt gebracht. Daarvan is ook bekend wanneer ze voor het eerst gemaakt zijn. Als je op een doek dergelijke pigmenten vindt die nog niet ten tijde van de Russische avant-garde gebruikt werden en er zijn overschilderingen of retouches aanwezig, dan kan je concluderen dat de werken vervalst zijn. Tot 10 à 15 jaar geleden werd er weinig aandacht besteed aan die pigmenten. "

"Als het moderne pigment zich in de grondverflaag van het schilderij bevindt, dan kan je zeker zeggen dat het een vervalsing is. Als we ergens een modern pigment vinden, dan proberen we alle kleuren te onderzoeken. Als je 1 te modern pigment vindt, dan vind je er meestal ook meerdere." 

Volgens Saverwyns zijn er in de musea zelden vervalsingen, maar komt het in privécollecties vrij frequent voor. "De werken die bij ons komen, zijn natuurlijk werken waar al veel twijfel over bestaat. Ik heb deze werken nog niet gezien en ik ben natuurlijk een scheikundige. Maar het is wel bekend dat heel veel Russische avant-gardeschilderijen vervalsingen zijn. In het verleden zijn er nog al expo's die geannuleerd zijn. Het zou kunnen, maar eerst moeten de analyses uitgevoerd worden." 

Herkijk hier het gesprek met minister Gatz en Ruslandkenner Lien Verpoest in "De afspraak" gisteravond:

Video player inladen ...