Foto Amélie Soenen

De vijf boeken die het leven van Hans Van Alphen veranderd hebben

We kennen Hans Van Alphen als onze sympathieke held van de tienkamp. Maar welke boeken hebben er op zijn nachtkastje gelegen na het sporten? Hij neemt ons mee op een reis door zijn leven.

Hans Van Alphen maakte naam en faam als tienkamper, en veroverde de harten van mannelijke én vrouwelijke fans onder meer met zijn vierde plaats op de Olympische Spelen van Londen, in 2012. De Spelen van Rio 2016 vielen in het water door een hardnekkige blessure, en in oktober van dat jaar, een dik jaar geleden, kondigde hij zijn afscheid aan van de topsport.

Voor ons zit nog steeds een scherp uitziende atleet, die aan een nieuw leven als zelfstandige bouwt, met een eigen zaak (met een heel team) die bewegen op het werk promoot. "Ik ben niet in een zwart gat gevallen", vertelt Van Alphen, die met een dochtertje van vijf ook familieman is.  

Overigens heeft hij naast het werk nog altijd sportieve uitdagingen, want die kan hij niet missen: hij liep in november nog de marathon van New York voor een goed doel (de Mediclowns) , is nu bezig met boksen, en in de toekomst moet een trail run best wel kunnen. Plaats om daarvoor te trainen zal hij voldoende hebben, in het mooie heuvelachtige landschap rond Hasselt.

Over de vijf boeken die hij heeft gekozen, zegt hij dat ze niet life-changing zijn geweest in de zin dat ze hem een bocht van 180 graden hebben laten maken, maar hij neemt ons wel mee op een mini-reis door zijn leven.

1. "Hans en Grietje" - versie Jacob en Wilhelm Grimm

De keuze was niet makkelijk. "Ik heb enorm veel interesses en dat is soms een probleem", bekent Van Alphen. Zo heeft hij een tijdlang jacht gemaakt op een boek over de jacht dat hij per se wou hebben: "Jagen", het referentiewerk voor de jacht. Niet per se om zelf te gaan jagen, maar omdat het bos en zijn dieren Van Alphen altijd gefascineerd hebben. En zo komen we uit bij zijn eerste keuze, die zich ook in het bos afspeelt: het sprookje van Hans en Grietje en de boze heks in het peperkoeken huisje, in de versie van de broers Jakob en Wilhelm Grimm.

Van Alphen werd heel vrij gelaten in zijn jeugd: "Ik zat altijd buiten, ging altijd ravotten." Dat kon in het bos of evengoed op het voetbalveld vlakbij, in Weelde waar hij opgroeide. "Als kind is dit verhaal best wel eng, al heb je er tegelijk ook een fascinatie voor. Dat merk ik ook bij mijn dochtertje nu. Wat ik er toen vooral van onthield, was de les dat je als kind nooit zomaar mag meegaan met vreemden."

2. "De helaasheid der dingen" - Dimitri Verhulst

"Ik lees meestal boeken die gelinkt zijn aan mijn interesse voor sport en beweging, en dus aan de wetenschap. Fictie lees ik slechts met periodes. Ik kan twee jaar geen fictieboeken lezen, maar dan in een bepaalde periode plots drie op twee weken. Want als ik voor iets ga, ga ik er 100% voor. Lezen is alles of niets voor mij. Als atleet kon elk vrij moment erin opgaan, zolang ik maar mijn 9 uur slaap had." 

Dit boek van Dimitri Verhulst, half fictie en half autobiografisch, is dus eerder een buitenbeentje. "Het werd me aangebracht door een goede vriend, Gert Vande Broeck (de coach van de nationale vrouwenvolleybalploeg de Yellow Tigers, red.), en het was een meevaller. Ik hou vooral van het volkse aspect dat aan bod komt, van de gewone mensen in dit boek. Ik zie mezelf ook als een gewone mens: ik vind niet dat als je als atleet iets hebt gepresteerd, je naast je schoenen moet gaan lopen."

3. "20.000 mijlen onder zee" - Jules Verne

"In je leven doorloop je bepaalde stadia. Hans en grietje is me bijgebleven voor de kleuter- en lagere school, dit boek voor het middelbaar. Ik was 11 en ging al richting middelbaar." Het boek is voor Van Alphen een metafoor van de zoektocht die hij ook toen moest afleggen, de reis naar het vreemde die hem te wachten stond, weg uit de veilige cocon in Weelde, op naar de onbekende wereld van Turnhout. 

"Het gaat in dit boek om de verbeelding. Ik ben ook fan van het niet-realistische aspect, het tikje sciencefiction zo je wil. Het moet niet altijd realistisch zijn, van dit soort verhalen kan ik enorm genieten."

Een reis als een ontdekkingstocht, weg van de platgetreden paden, kan hem zelf overigens ook best wel boeien: in het najaar plant hij een avonturenreis met vrienden op de Lofoten (eilandengroep voor de kust van Noorwegen, red.), al zijn zo'n type reizen eerder uitzondering door de dagelijkse beslommeringen..  

4. "The picture of Dorian Gray" - Oscar Wilde

We zijn inmiddels in de middelbare school aanbeland met Hans Van Alphen. "Dit maakte deel uit van onze verplichte literatuur, maar dit is zowat de enige die me echt is bijgebleven. De zinnen en quotes in het boek zijn ongelooflijk. Net door de schrijfstijl moet je het boek ook in het Engels hebben gelezen, vind ik. We hadden toen ook het geluk een heel toffe leerkracht Engels te hebben."

In principe leest Van Alphen liever geen Engelstalige boeken, maar van dit is hij blij dat hij het in het Engels heeft gelezen. Enerzijds is er de gekunstelde taal, anderzijds is het niet te zwaar van stijl.

5. "Begrijp de pijn" - David Butler

Na het middelbaar - Moderne Talen/Wetenschappen - moest Van Alphen een keuze maken. "Ik was gepassioneerd door dingen gerelateerd aan lichaam en lichaamsbeweging, en deed toen al veel sport. Het was kiezen tussen LO en kine. Maar omdat er bij LO nog 12 uur sport extra zat, ben ik uiteindelijk voor kine gegaan."   

Het speciale aan dit boek ("Explain Pain" met zijn originele titel) is volgens Van Alphen dat het moeilijke dingen bevattelijk weergeeft. "Het gaat om een complexe materie (onder meer neurofysiologie en psychologie, en over hoe het brein pijnreacties produceert, red.), maar de manier waarop het onderwerp is aangebracht is heel bevattelijk. Het is een kunst om iets uit te leggen zodat het blijft hangen. Dit leest heel anders dan een droog wetenschappelijk werk op de unief."

Van Alphen schafte het zich meteen aan, en gebruikt het nu nog, in zijn nieuwe leven als bewegingscoach bij bedrijven.