AFP or licensors

Seksschandaal Chileense kerk: brief brengt paus Franciscus in diskrediet

In Chili is een brief opgedoken die een slachtoffer van seksueel misbruik drie jaar geleden naar paus Franciscus stuurde. Daarin staan niet alleen details over het misbruik door een Chileense priester. Het slachtoffer beschrijft ook in geuren en kleuren hoe een andere priester getuige was van het misbruik en het jarenlang toedekte. Paus Franciscus benoemde die andere priester tot bisschop, want volgens de paus was er niets dat tegen hem pleitte. Maar dat spreekt die brief nu tegen.     

Het seksueel misbruik van minderjarigen binnen de katholieke kerk houdt de Chilenen al jarenlang in de ban.  Verschillende schandalen kwamen al aan het licht, maar vooral de zaak van Fernando Karadima, een populaire en invloedrijke priester uit de hoofdstad Santiago, wekte enorme verontwaardiging. Van kwaad naar erger ging het, toen de paus diens vertrouweling Juan Barros benoemde tot bisschop. Volgens de slachtoffers wist Barros maar al te goed van het jarenlange misbruik, maar hield hij de stinkende wonden keurig bedekt.

De benoeming van Barros wordt de paus enorm kwalijk genomen in Chili. Veel Chilenen zagen het pausbezoek van drie weken geleden dan ook echt niet zitten. Maar ook tijdens dat bezoek bleef paus Franciscus het opnemen voor bisschop Juan Barros. De paus zei letterlijk: "De dag dat ik een bewijs tegen Barros in handen krijg, zal ik optreden. Er is geen enkel bewijs tegen hem, het is allemaal laster." Na z'n bezoek vroeg de paus de Chilenen om vergiffenis voor het seksueel misbruik in de kerk, maar de aantijgingen tegen Juan Barros bleef hij ontkennen: "Ik heb de zaak van bisschop Barros grondig laten bestuderen en onderzoeken. Er zijn geen bewijzen van schuld en niets wijst erop dat die nog zouden kunnen opduiken."

Op 3 maart 2015 beschreef Juan Carlos Cruz in een brief aan paus Franciscus hoe Karadima hem en andere jongeren misbruikte, met medeweten van Barros. Cruz beweert dat Barros, toen nog jong en in de leer bij Karadima, de feiten verhulde terwijl hij carrière maakte en hogerop klom in de kerkelijke hiërarchie. Maar dat niet alleen. Volgens Cruz was Barros getuige en zelfs medeplichtig aan het misbruik in de parochie waar ze samen opgroeiden.   

Hij keek toe terwijl pastoor Karadima ons betastte en verplichtte om te tongzoenen...

Cruz' beschrijvingen laten weinig aan de verbeelding over: "... het was moeilijker toen we in Karadima's kamer waren, samen met Barros. Als hij zelf niet aan het kussen was met Karadima, keek hij toe terwijl wij jongeren door Karadima betast werden en verplicht om te tongzoenen... "

"Juan Barros was ontelbare keren getuige van dit alles, niet alleen met mij maar ook met anderen", schrijft Juan Carlos Cruz en dan, letterlijk: "Juan Barros heeft al wat ik u vertel toegedekt."

De vraag is nu of de paus die brief gelezen heeft. In het Vaticaan nam kardinaal Sean O'Malley de brief destijds in ontvangst. Hij adviseert de paus in de strijd tegen het seksueel misbruik binnen de katholieke kerk. O'Malley heeft de slachtoffers verzekerd dat hij de brief nadien aan Franciscus overhandigde. Nu de inhoud van de brief is uitgelekt, wil het Vaticaan niet reageren. Maar binnenkort stuurt de Heilige Stoel wel een expert naar Chili, om de zaak daar verder te gaan uitspitten.